Κάτω οι γραφειοκρατίες, πάνω οι πλατείες

Οι συνεχιζόμενες και εντεινόμενες κινητοποιήσεις στους δρόμους και τις πλατείες δεκάδων ελληνικών πόλεων τις τελευταίες μέρες έρχονται να διαρρήξουν σ’ ένα βαθμό την καθημερινότητα της απάθειας, της αμηχανίας, του φόβου, της ηττοπάθειας. Εάν ο πολιτικός χρόνος συμπυκνωνόταν τόσο καιρό από τις καταιγιστικές εξελίξεις που σχετίζονταν με τον κλυδωνισμό του πολιτικού και οικονομικού κατεστημένου και τις νεοφιλελεύθερες απαντήσεις που αυτό αφειδώς προσφέρει, φαίνεται ότι η σκυτάλη έχει αρχίσει να περνάει πλέον στα χέρια των απλών ανθρώπων. Επιτέλους, οι πολιτικές διεργασίες αρχίζουν να τροφοδοτούνται από τα κάτω, από όσους ανθρώπους νιώθουν αποξενωμένοι και περιθωριοποιημένοι από την ετερονομία και την απάθεια της σημερινής κοινωνίας.

Οι όποιες επιφυλάξεις αναφορικά με την ασάφεια του πολιτικού περιεχομένου και οι ενστάσεις για την ετερόκλητη ιδεολογική σύνθεση των διαδηλωτών δεν μπορούν να επισκιάσουν το γεγονός ότι ένα σημαντικό κομμάτι ανθρώπων προσπαθεί να πάρει τη ζωή στα χέρια του, αγωνίζεται αυτόνομα και ακηδεμόνευτα και προσπαθεί να οικοδομήσει κάτι καινούριο, κάτι καλύτερο. Μέσω των πολυπληθών λαϊκών συνελεύσεων και των ανοιχτών συλλογικών διαδικασιών δημιουργούνται κάποιοι θύλακες δημοκρατικής ζωής μέσα σε μια κοινωνία συνηθισμένη στην ανάθεση και την πολιτική αλλοτρίωση. Ο καινούριος δημόσιος χώρος που ανοίγεται, προσφέρεται να καλύψει την -καταπιεσμένη έως τώρα- ανάγκη των πολιτών για άμεση έκφραση της γνώμης τους, ισότιμη συμμετοχή, καθημερινή δημιουργία πολιτικής. Τα ψηφίσματα χιλιάδων ανθρώπων από τις πλατείες είναι ξεκάθαρα: «Άμεση Δημοκρατία τώρα!». Ο πολιτικός λόγος, τα ερωτήματα και οι προτάσεις που ακούγονται δείχνουν ασφαλώς ένα βάθος και μια ριζοσπαστικότητα σε σχέση με τις αντίστοιχες συνελεύσεις στις ισπανικές πόλεις, όπου η κριτική μοιάζει πιο πολύ προσανατολισμένη στη βελτίωση των ήδη υπαρχόντων θεσμών και πολιτικών δομών. Είναι ίσως η πρώτη φορά που τίθεται ως πρόταση ευθέως ένα άλλο πολιτικό πρόταγμα που επιδιώκει να αντικαταστήσει το απαξιωμένο και ολιγαρχικό αντιπροσωπευτικό σύστημα.

Η εναλλακτική προοπτική αυτής της κινητοποίησης δε δείχνει να αρκείται στην αυτοοργάνωση και τον αμεσοδημοκρατικό τρόπο λήψης των αποφάσεων. Οι ομιλίες και τα κείμενα δείχνουν κάποια σημάδια μιας -σχηματιζόμενης μέρα με τη μέρα- συνολικότερης ρήξης με τους βασικούς θεσμούς και τις αξίες της σύγχρονης κοινωνίας, μια αμφισβήτηση τόσο του επιβαλλόμενου νεοφιλελεύθερου μοντέλου ζωής όσο και του γενικότερου κομφορμισμού, του καταναλωτισμού και της απάθειας που αυτοί γεννούν. Θα ήταν υπερβολικό να πούμε ότι οι παραπάνω απόψεις αγκαλιάζονται από το μεγαλύτερο κομμάτι των διαδηλωτών, από τη στιγμή μάλιστα που ένα μέρος του πλήθους διαμαρτύρεται επειδή αισθάνεται πατριωτικά προδομένο, αγανακτεί απλά μπροστά στη διαφθορά των συγκεκριμένων κυβερνήσεων ή συνθλίβεται από την ανεργία και τη σημαντική μείωση του ήδη ισχνού έως μέτριου βιοτικού του επιπέδου. Ωστόσο, είναι τέτοια η ένταση και η δυναμική των γεγονότων που καλούμαστε επιτακτικά να συμμετέχουμε όλοι, να ζυμωθούμε μεταξύ μας, να προωθήσουμε τις πιο ριζοσπαστικές ιδέες και αντιλήψεις που μπορούν να αποδομήσουν τον σημερινό τρόπο ζωής, το σύγχρονο τρόπο θέσμισης, προτείνοντας μια εναλλακτική διέξοδο. Τα γεγονότα δείχνουν πως έχουμε να κάνουμε με μια κινητοποίηση που δίνει την ευκαιρία πραγματικού δημοκρατικού διαλόγου και πολιτικής διαβούλευσης. Τώρα που ένα κομμάτι της κοινωνίας προσπαθεί να συζητήσει πολιτικά και να σκεφτεί πάνω στη μοίρα αυτής της κοινωνίας, της οποίας τη διαχείριση είχε, τόσο καιρό, παραχωρήσει στις διάφορες γραφειοκρατίες, είναι η ευκαιρία να βγούμε και να μιλήσουμε για τη δημοκρατία, την αυτονομία, την κριτική της απάθειας και της ετερονομίας. Δεν μπορούμε να απέχουμε. Πρέπει να παρέμβουμε και να συνεισφέρουμε, στο μέτρο του δυνατού, ώστε αυτές οι κινητοποιήσεις να πάρουν μια πιο δημοκρατική και ριζοσπαστική κατεύθυνση: αφενός να περιορίσουν τον απολίτικο και πατριωτικό λαϊκισμό του φετιχισμού της μούντζας και της εκτόνωσης των γηπεδικών συνθημάτων και αφετέρου να συσπειρωθούν γύρω από πολιτικούς στόχους και νέα χειραφετητικά προτάγματα.

Αυτό που δεν πρέπει να ξεχνάμε είναι ότι η κινητοποίηση διατρέχει ανά πάσα στιγμή τον κίνδυνο να κουράσει και να εκφυλιστεί, κατά ανάλογο τρόπο με τα γεγονότα του Δεκέμβρη του 2008. Βέβαια, οι σημερινές συνθήκες είναι αρκετά διαφορετικές. Τα νεοφιλελεύθερα μέτρα, οι σκληρότατες πολιτικές, η ξεδιάντροπη στάση πολιτικών, επιχειρηματιών, ΜΜΕ και διανοούμενων (όπως για παράδειγμα την πρόσφατη «έκκληση» των 32), συσπειρώνουν ένα ευρύτερο κομμάτι του πληθυσμού, που «σιγοέβραζε» και περίμενε ίσως την κατάλληλη περίσταση για να εκφραστεί και να αντιδράσει. Γι’ αυτό και η βασική πολιτική θέση, που φαίνεται να αποτελεί τη σύγκλιση των διαφόρων ρευμάτων, είναι η απεμπλοκή από τα μνημόνια και το χρέος, η οποία θα μπορέσει να λειτουργήσει ως η πρώτη μεγάλη νίκη των πολιτών. Ακόμα όμως και για αυτόν τον στόχο χρειάζεται πολιτική πάλη, η οποία με τη σειρά της απαιτεί ένα συνολικότερο αγώνα και μπλοκάρισμα της οικονομικής και πολιτικής καθημερινότητας του συστήματος: μαζικές, πολιτικές απεργίες διαρκείας, καταλήψεις εργασιακών χώρων, πανεπιστημιακών σχολών και κυβερνητικών κτιρίων, έλεγχος και αυτοδιαχείριση επιχειρήσεων με εκδίωξη των αφεντικών και όποιο άλλο τρόπο οι ίδιοι οι άνθρωποι θα επιλέξουν για να υλοποιήσουν αυτό τον σκοπό.

Εδώ ακριβώς είναι που μπορεί να σκοντάψει το πράγμα, αφού παρατηρούμε μια βαθειά αντίφαση της κοινωνικής πραγματικότητας και των πολιτικών διεργασιών: το κίνημα των πλατειών και των συνελεύσεων δε δείχνει να έχει στήριγμα κάποιες παράλληλες -και ριζωμένες στην καθημερινή ζωή- πολιτικές διεργασίες. Με άλλα λόγια δεν επικοινωνεί με αποκεντρωμένους αγώνες στους εργασιακούς χώρους, στους πανεπιστημιακούς, στους δήμους με τα τοπικά ζητήματα κ.λπ., για τον απλούστατο λόγο ότι αυτοί απουσιάζουν ή εκφράζονται σπασμωδικά, χωρίς συνοχή. Κατά κάποιον τρόπο, ακριβώς σε αυτήν την απαξίωση των αλληλέγγυων αγώνων και της ίδιας της έννοιας της συλλογικότητας γενικότερα, έρχεται να δώσει απαντήσεις η μαζική συμμετοχή στις σημερινές αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες. Το πολιτικό στοίχημα θα κριθεί από την ανάδυση ή όχι μιας συνειδητής και αυτόνομης κινητοποίησης και των υπόλοιπων κομματιών της κοινωνίας, που θα μπορούν να πλαισιώνουν το δημοκρατικό πρόταγμα που έχει μέχρι τώρα αναπτυχθεί.

Φαντάζουν δύσκολα και μεγαλεπήβολα όλα αυτά. Αλλά ήδη δεν έχουμε νικήσει τη μιζέρια και την κατάθλιψή μας; Οι άνθρωποι γέμισαν τις πλατείες διεκδικώντας το δημόσιο χώρο και λόγο και δείχνουν αποφασισμένοι να αντιμετωπίσουν όλα τα συλλογικά προβλήματα για τα οποία είχαν ρόλο μέχρι τώρα μόνο οι «ειδικοί». Αποδεικνύουν κάθε μέρα ότι ένας άλλος τρόπος είναι εφικτός. Αυτό που χρειάζεται είναι να επιμείνουν, να συνεχίσουν καθημερινά τον αγώνα, ώστε οι νέες συλλογικότητες των πλατειών να εξαπλωθούν σε όλο τον κοινωνικό ιστό, στις γειτονιές, στους χώρους εργασίας, στα πανεπιστήμια, στα σχολεία, και να ριζώσουν να γίνουν οι νέοι θεσμοί μέσα από τους οποίους η κοινωνία, ή τουλάχιστον το μεγαλύτερο μέρος της, θα πάρει την ευθύνη της αυτοθέσμισής της και θα πειραματιστεί σε νέους τρόπους συμβίωσης και συλλογικής αυτοδιαχείρισης, υλοποιώντας τις αξίες της ισότητας, της δικαιοσύνης, της αλληλεγγύης, της αξιοπρέπειας. Να συνεχίσουν να αγωνίζονται συλλογικά, ως ένα πολιτικό κίνημα, με στόχο να γίνουν οι πραγματικοί ρυθμιστές της ζωής τους, μιας ζωής που θα είναι άξια να τη ζούμε.

Advertisements
This entry was posted in Προκηρύξεις. Bookmark the permalink.

10 Responses to Κάτω οι γραφειοκρατίες, πάνω οι πλατείες

  1. Παράθεμα: Κάτω οι γραφειοκρατίες, πάνω οι πλατείες | Eagainst.com - Autonomy against Barbarism

  2. Ο/Η Α λέει:

    Ο πραγματικά αντισυστημικός λόγος προέρχεται κυρίως από τους αναρχικούς, άντε και κάνα ΝΑΡιτη που μιλάνε για καταλήψεις σε εργασιακούς χώρους και πρωτοβάθμια σωματεία.Και αυτοί είναι η μειοψηφία.Οι περισσότεροι ανάγονται στα περί χρέους και μνημονίου.
    Ένα άλλο είναι πως οι ομάδες εργασίας έχουν γεμίσει από κνιτες του συνασπισμού(επιβεβαιωμένο), που σε μια «έκρηξη δημιουργικότητας», και μέσα σε τόσες επιλογές συνθημάτων σε πανό, αποφάσισαν να βάλουν της ΕΛΕ, μαζί με ένα παραμάγαζο.Προφανώς και επιδιώκεται καπέλωμα (ο τσίπας κάτι είπε νομίζω για τις συνελεύσεις).

    Πέρα από αυτά δεν νομίζω πως ο κόσμος της συνέλευσης έχει αναρωτηθεί αυτά τα θέματα που λέτε πως ζυμώνονται.Πως θα μπορούσαν άλλωστε όταν κάθε ομιλία είναι 1.5 λεπτά αυστηρά, και ως εκ τούτου ο καθένας ανεβαίνει και λέει τα σώψυχά του ή όταν δεν γίνεται αυτό,λένε για «διάχυση του κλίματος στα πανεπιστήμια και στους χώρους εργασίας» που ναι μεν είναι σωστό αλλά δεν γίνεται τίποτα.Κοινώς έχουμε να κάνουμε με καθαρό ξεκαύλωμα ,απλά πιο κουλτουριάρικο από το «αντε γαμήσου πάγκαλε».Ήμουν τις πρώτες 8-9 μέρες στο σύνταγμα και ως φοιτητής μίλησα με εαακίτες-αρ.ενιτες για μια κοινή συνέλευση στο κλίμα Συντάγματος, αλλά τίποτα.Μας ενδιαφέρει ο τύπος, αρκεί να μην υπάρχει ουσία σε αυτόν(θυμήθηκα και το «Για την αθλιότητα των φοιτητικών κύκλων»).Μας ενδιαφέρει η δημοκρατία, αρκεί εμείς να σηκώνουμε μόνο το χέρι και ενίοτε να κράζουμε κανένα που μας φαίνεται «ελληνοκεντρικός» ,ώστε να αισθανόμαστε ωραία.Γιαυτό έχει καταλήξει και σε μια φάση όπου τα επιμέρους συζητιούνται από «επιτροπές» και απλά ανακοινώνονται στον κόσμο (ότι έχει επιλεχθεί).Και σε αυτό φέρει ευθύνη κυρίως το σώμα.

    Προφανώς και η δημοκρατία είναι δύσκολη.Αυτό είναι το κακό της.Και εμείς τώρα μαθαίνουμε ποδήλατο.Όταν λέω σε φίλους μου είτε συνασπισμένους είτε εαακιτες πως κόμμα και δημοκρατία είναι ασύμβατα, κλονίζετε το Είναι τους.Δεν τους λέω «Δημοκράτες» και τσινάνε.Και μιλάμε για τους προοδευτικούς και την αντίληψή τους περί δημοκρατίας.Εξάλλου για αυτούς η δημοκρατία δεν ήταν ζητούμενο.Μόνο οι «συσχετισμοί».Πόσο αν μιλούσαμε για τους «300» στην πάνω πλευρά ή τους σπίθες.

    Τέλος, για να τελειώνω και με την γκρίνια (απλά δεν θέλω να παρα-ενθουσιαζόμαστε ), και σήμερα που πέρασα από σύνταγμα, δεν λέω ωραία η φάση με τις σκηνές και την οργάνωση και τη όλη φάση, αλλά θύμισε πολύ «κίνημα των χίπις» με άτομα που κάνανε γιόγκα, παίζανε κιθάρες και όλα αυτά.Είναι κακά?Προφανώς όχι.Μήπως όμως αυτά κρύβουν ουσιαστικά και την πραγματική ουσία πίσω από το όλο κίνημα?Θα αναχθεί αυτό σε «μια ωραία εμπειρία» που δεν θα αφήσει καθόλου «πείρα» ή «κατάλοιπα» στο επαναστατικό πρόταγμα?Δεν ξέρω και ελπίζω η γκρίνια μου να οφείλεται στο ότι δεν έχω κοιμηθεί πολλές ώρες.Αλλά είναι σημείο τον καιρών μας, η ουσία να έχει αφαιρεθεί από κάθε έννοια.Στην εποχή του google και του youtube και της πληροφορίας σε nanosecond ,άντε να μιλήσεις για τέχνη,επιστήμη και πολιτική….

  3. Ο/Η Μίλτος λέει:

    Φίλε Α γενικά συμφωνώ μαζί σου. Αυτές οι εντυπώσεις μου δημιουργήθηκαν και μένα από τις λίγες φορές που κατάφερα να κατέβω στο Σύνταγμα και να διαδηλώσω. Όμως θεωρώ ότι το πρόταγμα της άμεσης Δημοκρατίας πρώτη φορά τέθηκε επί τάπητος στην Ελλάδα και έχει ας πούμε μια δυναμική – πρακτική προοπτική. Μην ξεχνάς μιλάμε γιατην Ελλάδα, μια χώρα φεουδαρχικό-βασιλικό-χριστιανική, ούτε καν αστική-βιομηχανική, με μηδέν κοινωνικά κινήματα. Πάλι καλά να λές. Και ας μην είμαστε αρνητικοί με την τεχνολογία (Ιντερνετ κ.λ.π). θεωρώ ότι οι πιο πολλοί έμαθαν περί άμεσης δημοκρατίας τόσο μέσα από το Ιντερνετ, όσο και από την έκρηξη κυκλοφορίας εντύπων-βιβλίων που μιλάνε για πραγματική δημοκρατία. (π.χ. τον Κ.Καστοριάδη τον γνωρίζει και τον έχει διαβάσει πλέον πάρα πολύ κόσμος). Από το σχολείο, την οικογένεια, και τα ΜΜΕ αποκλείεται να μάθενε ποτέ κανένας για Άμεση Δημοκρατία. Για αυτό νομίζω ότι σε αυτές τις κινητοποιήσεις η γνώση έπαιξε μεγάλο ρόλο και με αφορμή την οικονομική κρίση και το σάπιο πολιτικό σύστημα, ο κόσμος θεώρησε ότι είναι ευκαιρία να «αναπνεύσει» λίγο αέρα αμεσο-δημοκρατικής πρακτικής. Βέβαια έχουμε πάρα πολύ μεγάλο δρόμο να διανύσουμε, αφού η δημοκρατία έχει τρομερούς εχθρούς. Καπιταλισμός, θρησκεία, κρατικοί μηχανισμοί, αλλά και γενικά το κοινωνικό φαντασιακό, όλα αυτά δεν αλλάζουν σε μιά μέρα. Αυτές οι δομές θα περάσει πολύ καιρός για να αμφισβητηθούν στην ρίζα τους. Ας είμαστε όμως αισιόδοξοι. Η αρχή έγινε. Ευχαριστώ

  4. Ο/Η Αρετή λέει:

    Αγαπητέ Α, όπως σωστά λές, η δημοκρατία δεν είναι εύκολη υπόθεση και απαιτεί την ενεργή συμμετοχή όλων μας. Δεν αρκεί να μένουμε απ’ έξω και να ασκούμε κριτική. Ολοι οι κίνδυνοι ( καπελώματα, σταδιακός εκφυλισμός) είναι πιθανοί αλλά και αντιμετωπίσιμοι όταν συμμετέχουμε στο γεγονός και προσπαθούμε να συμβάλουμε προς μια δημοκρατική κατέυθυνση. Είχαμε καμία αμφιβολία οτι κάποιοι κομματικοί σχηματισμοί θα προσπαθούσαν να καπελώσουν το εγχείρημα όταν είδαν οτι υπάρχει μια δυναμική σε αυτό; Προσωπικά καμία. Τη δουλειά τους κάνουν. Βλέπουμε όμως οτι τέτοιου τύπου φαινόμενα καταγγέλονται απο τον πολύ κόσμο. Και εν πάσει περιπτώσει, γιατί δεν πάμε να συμμετέχουμε και να αγωνιστούμε να ανατραπούν αυτές οι τάσεις; Ποιοί περιμένουμε να το κάνουν αυτό; Απο την άλλη, δε μπορούμε να απαγορεύσουμε σε κανέναν να συμμετέχει και να εκφράσει τις ιδέες του. Αυτό που επιβάλλεται να κάνουμε είναι να προστατεύσουμε αυτή την έστω και σε αρχικό στάδιο συλλογική δημιουργία των Πλατειών.Θωρώ οτι αυτές οι συλλογικότητες είναι σε στάδιο συγκρότησης, χωρίς τίποτε όμως να προεξοφλεί την συγκρότησή τους. Ολα παίζονται και όλα θα εξαρτηθούν απο την ενεργή συμμετοχή όλων μας να επηρεάσουμε όσο μπορούμε προς την κατεύθυνση που επιθυμούμε. Διαφορετικά αν παίρνουμε αποστάσεις εξ’ αρχής και με τις πρώτες δυσκολίες απογοητευόμαστε και παραιτούμαστε φυσικά και όλο αυτό το εγχείρημα θα αποτύχει, γιατί απλά ούτε εμείς οι ίδιοι δεν πιστέψαμε οτι μπορεί να επιτύχει. Το κυρίαρχο φαντασιακό αυτό είναι άλλωστε.

    Δεν έχω την ίδια άποψη για όσα περιγράφεις να συμβαίνουν στο Σύνταγμα. Εκτός απο αυτά που περιγράφεις συμβαίνουν και άλλα. Και εν πάσει περιπτώσει πάντα σε μια μαζική συλλογική έκφραση θα υπάρχουν πολλά και ετερόκλητα στοιχεία. Πως αλλιώς εννοούμε άλλωστε την συνολικότερη κοινωνική συμμετοχή; Φυσικά και δεν υπάρχει ενα κοινό επίπεδο συνειδητοποίησης και διαθεσιμότητας. Ωστόσο, η γνώμη μου είναι οτι, αφενός, υπάρχει διάχυτη η επίγνωση στον κόσμο οτι για την κρίση ευθύνεται η απληστία του κεφαλαίου και η επιδίωξη με κάθε μέσο της κερδοφορίας των τραπεζών και, αφετέρου, οτι οι ισχύοντες πολιτικοί θεσμοί επιτρέπουν σε μια ομάδα επαγγελματιών πολιτικών να τους οικειοποιούνται προς ίδιον όφελος. Και μάλιστα, ο κόσμος λέει ‘δε φευγω απο εδώ, αν δεν αλλάξει αυτη η πολιτική κατάσταση’. Μένει να συγκεκριμενοποιηθούν σε πολιτικά αιτήματα αυτές οι αμφισβητήσεις και να εξαπλωθούν οι δράσεις που θα επιδιώξουν τις αλλαγές. Το αν θα γίνει αυτό εξαρτάται απο την ενεργή συμμετοχή όλων μας. Δεν υπάρχει η πολυτέλεια της αποστασιοποιημένης ενατένισης και διαύγασης της κατάστασης. Τα πράγματα έχουν φτάσει σε οριακό σημείο και δεν πρέπει να περιμένουμε απο κανέναν άλλον να δράσει αντι ημών των ιδίων για να επιτύχει αυτά που εμείς θεωρούμε σημαντικά.

    Η διάχυση των συνελεύσεων στην κοινωνία και το συνολικότερο πολιτικό πρόταγμα είναι το ζητούμενο ασφαλώς.
    Ωστόσο, αυτό που, κατά τη γνώμη μου, συμβαίνει είναι μια πρωτοφανής για τα ελληνικά δεδομένα αμφισβήτηση της κατεστημένης πολιτικής και μια προσπάθεια ανάδειξης ενος άλλου τρόπου να κάνεις πολιτική. Τα θέματα που συζητούνται στις συνελεύσεις είναι σαφώς πολιτικά και γίνεται προσπάθεια να βρεθούν συγκεκριμένοι και αποτελεσματικοί τρόποι δράσης. Ας θυμηθούμε οτι πριν 20 μέρες δεν υπήρχε τίποτε που να διαταράσσει το δημόσιο χώρο. Σήμερα έχουμε μια έκρηξη πολιτικής, με στοιχεία άμεσης δημοκρατίας, και δεν πρέπει να υποτιμούμε καθόλου αυτά τα στοιχεία. Υπάρχουν τεράστιες δυνατότητες σε όλο αυτό το εγχείρημα. Αυτό τονίζει και το κείμενο. Δεν πρόκειται για υπεραισιοδοξία, δεν λέει πουθενά οτι οπωσδήποτε θα επιτύχει να ανατρέψει την κατεστημένη κατάσταση και σαφώς τονίζει οτι κάτι τέτοιο απαιτεί τη συνολικότερη στήριξη της κοινωνίας.
    Ομως όσο λανθασμένο και επικίνδυνο είναι, κατά τη γνώμη μου, να αντιμετωπίζουμε άκριτα και υπεραισιόδοξα τα κοινωνικά φαινόμενα, άλλο τόσο επικίνδυνο είναι να μην γίνεται κατανοητό σε συγκεκριμένες ιστορικές στιγμές τι διακυβεύεται κοινωνικά και σε τι κατάσταση ακριβώς βρίσκεται ο κόσμος. Δεν μπορούμε να αποφανθούμε τι ακριβώς θα συμβεί και αυτό το επισημαίνει το κείμενο. Είναι κάτι που βρίσκεται σε διαρκή διαμόρφωση, δεν είναι κάτι στατικό και οι παράγοντες που θα επηρεάσουν τη συνολική του διαμόρφωση επίσης βρίσκονται υπο διαμόρφωση. Για αυτό τονίζουμε οτι έχει τεράστια σημασία η ενεργή συμμετοχή και η πολιτική παρέμβαση όλων μας.

    • Ο/Η A λέει:

      Δίκιο έχεις.Ωστόσο η δικιά μου στάση δεν ανάγεται στην κριτική, αν και η τελευταία δεν είναι κατακριτέα νομίζω.Αυτή η «γκρίνια» που βγάζω είναι σύμφυτη με τον ενθουσιασμό μου προς αυτήν την συλλογική δημιουργία.Προφανώς και δεν προεξοφλώ τίποτα, απλά βλέπω τον κόσμο να μειώνεται και επί της ουσίας να μην συζητιέται τίποτα στα σοβαρά.Και αυτό που μου γυρίζει πίσω είναι αν όντως ο κόσμος θέλει δημοκρατία..

  5. Ο/Η protagma λέει:

    Πιάνω το νήμα από την τελευtαία φράση του «Α»: αν θέλει ο κόσμος δημοκρατία…
    Το τι θέλει ο κόσμος, το πως εννοεί τη δημοκρατία, το πόσο μακριά το πάει το πράγμα στην αντίδρασή του, είναι πραγματικά δύσκολο να ξεκαθαριστεί μέσα σε ένα ετερόκλητο πλήθος. Επίσης, όπως γράφει και η Αρετή, στις συνελεύσεις τους θέλουμε όλους (σχεδόν). Να μην περιμένουμε ότι από τη μια στιγμή στην άλλη θα μαζεύονται επί βδομάδες χιλιάδες ανθρώπων να κραυγάζουν ότι πέφτει ο καπισταλισμός και έρχεται η αυτόνομη κοινωνία της ισότητας και της αλληλεγγύης. Ωστόσο, το άνοιγμα του δημόσιου χώρου και το πρωτοφανές αίτημα και ο πειραματισμός σε διαδικασίες άμεσης δημοκρατίας και αυτοοργάνωσης είναι από μόνα τους στοιχεία ρήξης, είναι πάρα πολύ σημαντικά. Ετσι κι αλλιώς τέτοια πειράματα είναι πολύ δύσκολα, ειδικά σε κοινωνίες που δεν έχουν παράδοση αυτοοργάνωσης και ακηδεμόνευτου πολιτικού αγώνα. Όλοι μαθαίνουμε από αυτά.

    Μπορεί η συμμετοχή να έχει πέσει τις τελευταίες μέρες, μπορεί να παρατηρούνται εκφυλιστικά φαινόμενα (ακραίες καχυποψίες, «ομαδούλες» στις επιμέρους ομάδες, προσπάθειες για κομματικές κηδεμονίες, διαδικασιολαγνεία που πάει πίσω την εξάπλωση των πολιτικών στόχων και της δράσης κ.λπ.), ωστόσο τα γεγονότα είναι εν εξελίξει και τίποτα δεν έχει κριθεί. Μη μας πιάνει απογοήτευση. Η σημερινή μέρα καθώς και αυτή της Τετάρτης, με τη γενική απεργία, θα δείξουν πολλά. Θα συμφωνήσω με την Αρετή, ότι παρακολουθούμε και συμμετέχουμε σε ένα πρωτόγνωρο κίνημα, με τα καλά και τα κακά του. Αυτό που εγώ παρατηρώ και που με θλίβει πολύ είναι ότι τα υπόλοιπα -ήδη πολιτικοποιημένα- κομμάτια της κοινωνίας διστάζουν να πλαισιώσουν αυτές τις προσπάθειες. Προσκολλούνται στις πρακτικές της ιδεολογικής καθαρότητας και της επαναστατικής πρωτοπορείας. Και μιλάω για την εξωκοινοβουλευτική αριστερά (κομμάτι της), πολλούς αναρχικούς, τους μαρξίζοντες αυτόνομους, τα πρωτοβάθμια σωματεία κ.λπ. Αντί να αντιληφθούν ότι ένα σημαντικό κομμάτι της κοινωνίας έχει ξεσηκωθεί και ψάχνεται για κάτι καινούριο, και να προσπαθήσουν να το πλαισιώσουν και να παρέμβουν με τις απόψεις και τις δράσεις του, μένουν μακριά του. Εγώ παρατήρησα επανειλλημένες υπερ-παρεμβάσεις καχυποψίας και κολλήματα για ώρες με τις καντίνες κ.λπ. και νομίζω ότι λειτουργούν αποπροσανατολιστικά για την όποια ζύμωση ιδεών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα που μου έτυχε είναι ότι η πορεία του συλλόγου βιβλίου-χάρτου δε θέλησε να πάει στο Σύνταγμα στο τέλος (μερικοί το το διαλαλούσαν, ηπερήφανα κιόλας). Βλέπουμε λοιπόν, ότι κατά κάποιον τρόπο δεν υπάρχει κίνημα στα πέριξ των πλατειών, δομές και δίκτυα δράσης των ανθρώπων που θέλουν να αγωνιστούν. Δεν υπάρχει εργατική δράση, δεν υπάρχει φαντασία, δεν σκεπτόμαστε καν να πιέσουμε με οικονομικό και πολιτικό μπλοκάρισμα της καθημερινότητας. Να πως ως κοινωνία, σερνόμαστε πίσω από τις πλατείες, να πως μερικοί πολιτικοί χώροι αφήνουν την «πείρα» για την «μπύρα».

    Νομίζω ότι το κείμενο που ανεβάσαμε δεν είχε καμιά διάθεση υπεραισοδοξίας ή επαναστατικού μαξιμαλισμού. Βλέπουμε τις δυσκολίες, αλλά νομίζουμε ότι τα όρια που αυτέ βάζουν μπορεί να αλλάζουν μέρα με τη μέρα και προτείνουμε τους τρόπους να παρέμβουμε και να βοηθήσουμε προς μια επαναστατική κατεύθυνση. Το θέμα δεν είναι απλά να πούμε απλά «Ορίστε δεν τραβάνε άλλο οι της πλατείας…» αλλά να αναλάβει και η υπόλοιπη κοινωνία την ευθύνη της μπροστά στην τόσο κρίσιμη κατάσταση. Να τελειώσω λέγοντας ότι συμφωνώ με πολλές παρατηρήσεις του φίλου «Α» και του Μίλτου, απλά πρέπει να τα δούμε και λίγο συνολικότερα τα πράγματα. Επαναλαμβάνω ότι χωρίς ανατροφοδότηση από καθημερινούς πολιτικούς αγώνες, το κίνημα των πλατειών θα τείνει να ξεφουσκώσει. Νομίζω ότι ειδικά τώρα, που υπάρχει ο κίνδυνος του ξεφουσκώματος και της κούρασης, είναι σημαντικότατο να το στηρίξουμε.

    Μήτσος

  6. Ο/Η protagma λέει:

    Σε αντίθεση με την Αρετή και το Μήτσο, εγώ συμφωνώ περισσότερο με τις τοποθετήσεις των Α. και Μίλτου. Μάλιστα και στη συζήτηση μέσα στην ομάδα κατά τη συγγραφή του κειμένου είχα κάποιες ενστάσεις. Η βασική μου από αυτές είναι ότι το κείμενο –ακόμα κι αν έβγαινε πιο νωρίς, καθώς, δυστυχώς, η αργοπορία μας μας έκανε να το βγάλουμε σε μια φάση που ενδεχομένως το πράγμα να περνά σε μια φάση ύφεσης- παρασύρεται λιγάκι από την αισοδοξία του και παραβλέπει ορισμένα βασικά σημεία.

    Θα αναφέρω δύο από αυτά, προσπαθώντας να μην επαναλάβω τις επισημάνσεις του Μίλτου και του Α.

    1) Πρώτον, η ίδια η ιδέα της κατάληψης των πλατειών, ως μέσου πάλης, είναι προβληματική στην περίπτωσή μας. Η πλατεία Ταχρίρ που χρησιμοποιήθηκε ως σημείο αναφοράς, πρώτα πρώτα από τους Ισπανούς, έχει εντελώς άλλη σημασία, εφόσον εκεί πρόκειται για ένα δικτατορικό καθεστώς, στα πλαίσια του οποίου και μόνο η μαζική «κατασκήνωση» στην κεντρική πλατεία της πρωτεύουσας συνιστά πράξη ανοιχτής αμφισβήτησης του καθεστώτος. Στην Ελλάδα όμως του 2011, όπου αυτού του τύπου τα αστικά δικαιώματα είναι γενικώς σεβαστά, η κατάληψη μιας πλατεία από μόνη της δε λέει και πολλά πράγματα. Αντίθετα εκφράζει μια αντι-αυταρχική λογική, δηλαδή αποτελεί ένα μέσο πάλης ενάντια σε αυταρχικά καθεστώτα (δικτατορίες, ολοκληρωτισμούς κ.λπ., τα οποία απαγορεύουν τις διαδηλώσεις και τις συναθροίσεις) και δε μπορεί από μόνο του να αποτελέσει μέσο πίεσης μέσα σε ένα γενικώς φιλελεύθερο καθεστώς, όπου το κράτος δικαίου είναι γενικώς υπαρκτό. Στην περίπτωσή μας το ζήτημα που θέτουν οι συνελεύσεις των πλατειών είναι το ζήτημα της καθεαυτό πολιτικής, δηλαδή το καθεαυτό θετικό κομμάτι της πολιτικής: όχι απλώς η φιλελευθεροποίηση ή η ανατροπή μιας δικτατορίας, αλλά η δημιουργία ενός δημοκρατικού καθεστώτος.

    Κάτι τέτοιο όμως δε μπορεί να γίνει απλώς μέσα από ένα χώρο συζήτησης. Εννοείται ότι είναι πολύ θετικά όλα όσα γίνονται και εξυπακούεται ότι πρέπει να συμμετέχουμε και να τα στηρίζουμε. Ωστόσο θα πρέπει να έχουμε επίγνωση της κατάστασης. Εγώ πιστεύω ότι οι καταλήψεις των κεντρικών πλατειών και η διοργάνωση λαϊκών συνελεύσεων σε αυτές θα είχαν πιο πολύ νόημα ως το προϊόν και η κορύφωση ενός συνολικότερου και γενικότερου κινήματος (απεργιών, καταλήψεων κ.λπ.) και, ως τέτοιο, θα μπορούσαν να αναλάβουν ρόλο συντονισμού και περαιτέρω πολιτικοποίσης αυτών των αγώνων (θέτοντας, δηλαδή, ένα συνολικό πολιτικό στόχο ή ένα συνολικό πολιτικό πρόταγμα σε επίπεδο διακήρυξης και ψηφισμάτων, όπως συνέβη με το σύνθημα της άμεσης δημοκρατίας). Από τη στιγμή που ένα τέτοιο κίνημα, όμως, δεν υφίσταται, μοιραία οι λαϊκές συνελεύσεις των πλατειών αναλαμβάνουν οι ίδιες να προσπαθήσουν να ρίξουν το σύνθημα για τη δημιουργία του (κάλεσμα σε γενικές απεργίες, σε διάχυση των διαδικασιών στις γειτονιές κ.λπ.). Νομίζω όμως ότι αυτή η κατάσταση είναι εγγενώς αντιφατική, δίχως να θέλω να προδικάσω κάτι.

    Αν όμως και το μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας δεν κάνει τίποτε, τότε αυτές οι συνελεύσεις θα μείνουν στο απλό επίπεδο της «αγοράς», δηλαδή του τόπου συζήτησης, και δε θα μετατραπούν ποτέ σε ουσιαστική «εκκλησία» (με την αρχαιοελληνική έννοια), δηλαδή σε τόπο λήψης αποφάσεων, σε τόπο, με άλλα λόγια, άσκησης εξουσίας. Και αν αυτό δε γίνει, μου φαίνεται (από όσα έχω παρακολουθήσει μέσω των βίντεο, των πρακτικών αλλά και συζητήσεων με συμμετέχοντες, εφόσον είμαι εκτός Ελλάδας) ότι απλώς οι συνελεύσεις θα μετατραπούν σε λέσχες συζητήσεων όπου ο καθένας θα παίρνει το λόγο και θα πετάει το μακρύ του και το κοντό του. Το οποίο μακρύ και το κοντό μπορεί να είναι πολύ σημαντικά και ενδιαφέροντα σε επίπεδο γενικής συζήτησης ή θεωρίας. Αλλά από τη στιγμή που το πράγμα δεν προχωρά και πρακτικά (πέραν, δηλαδή, από τα της οργάνωσης του ίδιου του εγχειρήματος: επιτροπές, διαχείριση των συνελέυσεων και του χώρου κ.λπ.), ο κόσμος θα κουραστεί και θα αρχίσει να φυλλοροεί.

    2) Και εδώ έρχομαι στο δεύτερο σημείο που θεωρώ ουσιαστικό. Το κίνημα των πλατειών μπορεί να μιλά περί άμεσης δημοκρατίας, αλλά στην πραγματικότητα δε δείχνει να έχει ξεκαθαρίσει τι ακριβώς θέλει. Έτσι παραμένει ετεροκαθορισμένο από την κυρίαρχη πολιτική. Τουλάχιστον στο Σύνταγμα η περικύκλωση της Βουλής και η προσπάθεια μπλοκαρίσματος της ψήφισης του μεσοπρόθεσμου προγράμματος είχε τεθεί ως η κορύφωση της διαδικασίας. Μοιραία, όμως, με αυτόν τον τρόπο, τώρα που ο ΓΑΠ μετέθεσε την ημερομηνία της ψήφισης, είναι πολύ δύσκολο να διατηρηθούν οι κινηματικές διαδικασίες και οι συνελεύσεις ως τέλη Ιουνίου.

    Η ελληνική εκδοχή του κινήματος διαφέρει σημαντικά από την αντίστοιχη ισπανική, καθώς εδώ ξεφύγαμε από τις σοσιαλδημοκρατικές αφέλειες περί «συμμετοχικής δημοκρατίας» και, γενικότερα, οικονομικού και πολιτικού εξανθρωπισμού του υπάρχοντος συστήματος (αν και, απ’ ό, τι μαθαίνω, φαίνεται στις συζητήσεις, τουλάχιστον στο Σύνταγμα, να περνά μια ρεφορμιστική-συνασπισμένη γραμμή). Ωστόσο και το ελληνικό κίνημα παραμένει ένα «κίνημα-βέτο», δηλαδή ένα κίνημα που έχει βασικά ως στόχο του να μπλοκάρει κάποιο από τα σχέδια της εξουσίας, και όχι να προτείνει κάτι ουσιαστικά διαφορετικό. Στην Ισπανία το κίνημα παίρνει ρητά το ρόλο ενός συμβούλου, κατά κάποιον τρόπο, της εξουσίας, προτείνοντας μια πιο «δίκαιη» εκδοχή του υπάρχοντος συστήματος, πιο σοσιαλδημοκρατική. Στην Ελλάδα, ναι μεν σε επίπεδο διακηρύξεων έχουν γίνει πολύ περισσότερα βήματα, αλλά δεν είμαι σίγουρος αν στην πραγματικότητα ξεπερνιέται το επίπεδο του κινήματος-βέτο.

    Δηλαδή πρόκειται για κάτι ουσιαστικά καινούργιο ή μήπως πίσω από την αντίθεση στο Μνημόνιο κρύβεται μια επιθυμία επιστροφής στην πρότερη κατάσταση, σε μια πιο σοσιαλδημοκρατική, δηλαδή, και κεϊνσιανή εκδοχή καπιταλισμού; Θέτω εδώ μερικά ερωτήματα για χάριν και της κουβέντας.

    Εν ολίγοις πιστεύω ότι η πιο σωστή, πολιτικά, στάση δεν είναι ούτε η ελιτίστικη απόρριψη (βλ. από τη μια μεριά τους εργατολάγνους ή τους απλά μαρξιστικά αφελείς που απορρίπτουν το κίνημα επειδή δεν είναι ταξικό και από την άλλη ορισμένους αναρχικούς που θεωρούν ότι πρόκειται για κίνημα ελληναράδων και πατριωτών) ούτε και άκριτη συμμετοχή (όπως πολλών μεταμοντέρνων αριστεριστών που απορρίπτουν κάθε κριτική παρατήρηση στο όνομα της κριτικής στην προσπάθεια επιβολής της «ιδεολογικής καθαρότητας»), αλλά η διαυγής συμμετοχή και η στήριξη, καθώς, όπως λέει και το κείμενο, αν δεν παρέμβει κανείς τώρα, να πει την άποψή του δημόσια, πότε θα το κάνει;

    Νίκος

  7. Ο/Η A λέει:

    @Νικος

    1)Πολύ σωστή η προσέγγισή σου, αναφορικά με το συμβολικό της κατάληψης των πλατειών.Ειδικότερα αν σκεφτούμε πως ακόμα και ο Πάγκαλος εξήρε αυτό που γίνεται στην πλατεία Συντάγματος (ειδικά για τους «κάτω» νομίζω).

    2)Και εδώ θα συμφωνήσω και θα συμμεριστώ τους προβληματισμούς σου.

    «Δηλαδή πρόκειται για κάτι ουσιαστικά καινούργιο ή μήπως πίσω από την αντίθεση στο Μνημόνιο κρύβεται μια επιθυμία επιστροφής στην πρότερη κατάσταση, σε μια πιο σοσιαλδημοκρατική, δηλαδή, και κεϊνσιανή εκδοχή καπιταλισμού; Θέτω εδώ μερικά ερωτήματα για χάριν και της κουβέντας.»

    Ο ριζοσπαστικός χώρος σε μεγάλο βαθμό το σνομπάρει όπως είπες (εκτός από την ΑΚ και ορισμένους αναρχικούς).Το ΚΚΕ επίσης, μαζί με ριζοσπάστες μαρξιστές οι οποίοι βλέπουν ως τετελεσμένο τον «μικροαστικό» χαρακτήρα των συνελεύσεων και μια αδυνατότητα του να πάει χέρι-χέρι με το φετίχ τους (τον μαρξισμό).Είναι δύσκολο λοιπόν να περάσει μια καθαρά αντισυστημική πρόταση προς τα έξω και να προκαλέσει ένα κάποιο σκεπτικισμό.Μόνο οι συνασπισμένοι δραστηριοποιούνται,και μάλιστα πολύ καλά (επιβεβαιωμένο από μέσα),και που δεν είναι να ελπίζεις σε κάτι ελπιδοφόρο με αυτούς,γιατί δεν είναι αυτοί που πέρα από το κενό της «αμεσοδημοκρατικότητας» που διατυμπανίζουν κάθε φορά στο 1.5 λεπτό που παίρνουν τον λόγο, θα κάτσουν να θέσουν ζητήματα ουσίας, αλλά ανάγονται στα περί μνημονίου και όπως είπα και πιο πάνω «μισθοί και συντάξεις και δημόσια υγεία και παιδεία».Τις προάλλες είχαν και τον Βαρουφάκη (μαζί με τον εθνικιστή Καζάκη) και μιλούσαν δεν ξέρω και εγώ πόσο.
    Ως εκ τούτου, το πνεύμα που μπορώ να πιάσω εγώ είναι πως δεν υπάρχει καμιά αμφισβήτηση μέχρις στιγμής του καπιταλιστικού φαντασιακού ας πούμε, και μάλλον υπάρχει και μια ροπή προς σπιθοειδεις λογικές.Και αυτήν την αμφισβήτηση δεν θέλουν απ΄ότι φαίνεται (και μάλλον δεν μπορούν) να την δώσουν οι συνασπισμένοι.

    Άσχετα λοιπόν με το μεταμοντέρνο κλίμα που βλέπω να επικρατεί στους «κάτω» της συνέλευσης, θα προσπαθήσω με φίλους να προτείνουμε μια αλλαγή στον τρόπο διεξαγωγής των θεματικών.Με 1.5 λεπτά μόνο ξεκαύλωμα μπορείς να προσφέρεις.Ως εκ τούτου, σεβόμενοι και αυτήν την ανάγκη ,μπορούμε να προτείνουμε να αποφασίζονται θεματικές 1 μέρα πριν,όσοι πιστεύουν ότι έχουν να πουν αρκετά επί της θεματικής ας ετοιμάσουν λόγο και στην περίπτωση που είναι πολλοί, γίνεται κλήρωση για το ποιοι θα κάτσουν στο κέντρο ως ομιλιτές.7-10 λεπτά ο καθένας και μετά συζήτηση (για να μιλήσουν και αυτοί που δεν κληρώθηκαν, αλλά και όσοι έχουν να πουν κάτι επ΄αυτών) όπως επίσης και την δημιουργία group therapy ή ανάλυσης σε ντιβάνι (:P) για να μην πετάγεται ο κάθε πικραμένος και λέει ο,τι άσχετο σε σχέση με την θεματική (που γίνεται κατά κόρον).

  8. Ο/Η Μίλτος λέει:

    Νίκο πολύ καλές οι θέσεις σου. Ανυπομονώ για το νέο τεύχος του «ΠΡΟΤΑΓΜΑΤΟΣ». Ελπίζω να γίνονται αναφορές στην πλούσια Μεσογειακή (Νότιας Ευρώπης, Αφρικής, Μ. Ανατολής) κινηματική δράση του τελευταίου εξαμήνου. Ειδικά για Αίγυπτο, Λιβυή, Συρία περιμένω τις απόψεις σας. Ευχαριστώ

  9. Ο/Η Νίκος Κ. λέει:

    Συμμερίζομαι κι γω τις ενστάσεις για το κατά πόσο το κίνημα θέλει σε επίπεδο πολιτικής τη δημοκρατία, κρατώντας φυσικά μια πισινή λόγω της ρευστότητας του πράγματος. Δεν ξέρω αν μπορώ να συμφωνήσω στο εξής σημείο του κειμένου: «τίθεται ως πρόταση ευθέως ένα άλλο πολιτικό πρόταγμα που επιδιώκει να αντικαταστήσει το απαξιωμένο και ολιγαρχικό αντιπροσωπευτικό σύστημα.» Στις συνελεύσεις της Κέρκυρας, όπως και από μια γενική εικόνα που έχω απ αυτές του συντάγματος, έχω την εντύπωση πως η δημοκρατία ως πρόταγμα τίθεται με κοινωνικούς όρους(περισσότερη δικαιοσύνη, διαφάνεια, άρση της βουλευτικής ασυλίας, καλύτερη κατανομή του πλούτο, περιορισμό των τραπεζών, δημοψηφίσματα, μεγαλύτερος έλεγχος από τα «κάτω») και όχι με πολιτικούς, δηλαδή αντικατάσταση του υπάρχοντος αντιπροσωπευτικού συστήματος. Νομίζω πως υπάρχει έντονα μια σύγχυση γύρο απ την έννοια της δημοκρατίας π.χ. χθες που είχαμε καλεσμένο τον Καζάκη, στην ερώτηση κατά πόσο είναι εφικτό, μελλοντικά, οι συνελεύσεις να παίρνουν τις αποφάσεις κι όχι τα κόμματα, απάντησε πως η άμεση δημοκρατία δεν αναιρεί τα κόμματα και την αντιπροσώπευση. Αυτή η απάντηση βρήκε μεγάλο έρεισμα στον κόσμο της συνέλευσης.
    Ωστόσο κι για μένα ,όπως ήδη έχει αναφερθεί, η αξία της όλης κίνησης είναι που επιτέλους ανακαλύπτεται ο δημόσιος χώρος από πολιτική σκοπιά και επιχειρείται ο πειραματισμός με μορφές άμεσης δημοκρατίας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s