«ΟΧΙ» μπας και πάρουμε μπρος!

Από την εξαγγελία του δημοψηφίσματος ενορχηστρώθηκε, όπως ήταν φυσικό, μια ολομέτωπη επίθεση από τους ευρωπαίους, το ΔΝΤ και το εγχώριο μνημονιακό μπλοκ, ενάντια στην απόφαση αυτή της ελληνικής κυβέρνησης. Αυτή η ομοβροντία καταδεικνύει δυο πράγματα: πρώτον, την απέχθεια του τεχνικο-γραφειοκρατικού μηχανισμού και της ολιγαρχίας για τις δημοκρατικές διαδικασίες, όσο «δημοκρατικές» κι αν είναι αυτές. Αυτό φαίνεται ξεκάθαρα και από την προσπάθεια των δανειστών να φέρουν σε αδιέξοδο και να οδηγήσουν σε παραίτηση την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, όπως αποδείχθηκε και από τις δηλώσεις των μεγάλων κεφαλιών των ευρωπαϊκών θεσμών. Δεύτερον, την πλήρη και απροκάλυπτη πλέον συμπόρευση των φιλελεύθερων με την λαϊκιστική και ρεβανιστική Δεξιά του Σαμαρά, που είδαμε να λαμβάνει και ακτιβιστικές διαστάσεις με το καρναβάλι του «Μένουμε Ευρώπη».

Το πολιτικό διακύβευμα
Συχνά η οργάνωση δημοψηφίσματος έχει χρησιμοποιηθεί από αυταρχικά και δικτατορικά καθεστώτα, με εντελώς στημένο και σκηνοθετημένο τρόπο, ως βιτρίνα για τη δήθεν νομιμοποίηση της εξουσίας τους. Απ’ την άλλη, στο πλαίσιο των φιλελεύθερων ολιγαρχιών, το δημοψήφισμα χρησιμοποιείται συχνά ώστε να δοθεί μια επίφαση δημοκρατίας σε ήδη προκαθορισμένα διλήμματα. Ο λαός καλείται να επιλέξει μεταξύ δυο λύσεων για τις οποίες ούτε συζήτησε ο ίδιος, αλλά ούτε και τις διαμόρφωσε. Εν προκειμένω, η κοινωνία δεν είχε κανένα λόγο στις διαπραγματεύσεις, στην γενικότερη κατεύθυνση της δημοσιονομικής προσαρμογής ή στις λεπτομέρειές της. Αντιθέτως, κρίνοντας τα πράγματα από αμεσοδημοκρατική σκοπιά, το δημοψήφισμα θα πρέπει ν’ αποτελεί το τελικό στάδιο μιας διαδικασίας διαμόρφωσης από τον ίδιο το λαό, μέσα και συνεχή διαβούλευση, με όσο το δυνατόν πιο ισότιμο τρόπο.

Όλα τα παραπάνω, βέβαια, αν και οφείλουμε να τα έχουμε πάντοτε στο νου μας στο πλαίσιο μιας ευρύτερης θεώρησης της πολιτικής κατάστασης, μπορούν μόνον εν μέρει να μας χρησιμεύσουν στη συγκεκριμένη συγκυρία. Η κυβέρνηση ανοίγει -για τους δικούς της λόγους- έναν πολύ σημαντικό χώρο σε μια γνησίως δημοκρατική δυνατότητα άμεσης έκφρασης της όποιας λαϊκής βούλησης, εξέλιξη που έρχεται σε ανοιχτή αντίθεση με τη σημερινή κυρίαρχη αντίληψη περί πολιτικής (προσπάθεια κατάκτησης και διατήρησης της κρατικής εξουσίας, ανάθεση της λήψης των αποφάσεων σ’ ένα σώμα αποκομμένο από την κοινωνία, μετατροπή της λαϊκής έκφρασης σε μια απλή εκδήλωση της «κοινής γνώμης» μέσω των ΜΜΕ κ.λπ.). Αυτό είναι που μας κάνει να υπερασπιζόμαστε τη συμμετοχή στο ανακηρυγμένο δημοψήφισμα. Συμμετοχή στο δημοψήφισμα δε σημαίνει αναγκαστικά ούτε αποδοχή του ΣΥΡΙΖΑ και της γενικότερης πολιτικής του ούτε φυσικά αποδοχή της ολιγαρχικής πολιτικής που ασκείται διά του κράτους. Σημαίνει ακριβώς το αντίθετο: μια προσπάθεια να εκμεταλλευτούμε μια ρωγμή αυτής της κρατικιστικού τύπου πολιτικής, προκειμένου να προωθήσουμε στοιχεία μιας αμεσοδημοκρατικής αντίληψης της πολιτικής.

Υπ’ αυτήν την έννοια το δημοψήφισμα της ερχόμενης Κυριακής έχει ένα ιδιαίτερο πολιτικό βάρος: Μπορεί, θεωρητικά τουλάχιστον, να αποτελέσει μια πρώτης τάξεως ευκαιρία ώστε ο λαός ν’ αφυπνιστεί πολιτικά και ν’ αρχίσει σιγά-σιγά να διεκδικεί μεγαλύτερο πολιτικό ρόλο ως αυτόνομος παράγοντας. Ν’ αποτελέσει δηλαδή αφορμή ώστε ο κόσμος ν’ αρχίσει ν’ αναμιγνύεται πιο ενεργά στην διαμόρφωση πολιτικής και στην λήψη αποφάσεων. Πρακτικά, παρά τον περιορισμένο χρόνο που οι πολίτες έχουν στη διάθεσή τους, παρά τις προσπάθειες εκφοβισμού και τις απειλές, έχουν ίσως για πρώτη φορά μια αφορμή για να συζητήσουν ένα καίριο ζήτημα για την οικονομία της χώρας στη δημόσια σφαίρα, να ενημερωθούν και ν’ ανταλλάξουν απόψεις, να σταθμίσουν τα δεδομένα, να ζυγίσουν τις επιθυμίες τους και τα όριά τους και ν’ αποφασίσουν αναλαμβάνοντας τις ευθύνες που τους αναλογούν. Για να το πούμε απλά, το συγκεκριμένο δημοψήφισμα έχει μεγάλη αξία όχι μόνο εξαιτίας της κρισιμότητας του ζητήματος επί του οποίου καλούμαστε να τοποθετηθούμε, αλλά και ως προς την δυνητική παιδευτική του λειτουργία, ως προς την δυνατότητα που δίνει στον λαό να αρχίσει να μυείται στην άσκηση πραγματικής πολιτικής. Αυτή του η δυνατότητα είναι ανεξάρτητη από τους λόγους για τους οποίους ο ΣΥΡΙΖΑ το πρότεινε, από τον τρόπο με τον οποίο το οργάνωσε και θα το εκμεταλλευτεί εκ των υστέρων.

Γι’ αυτό λοιπόν και -πριν από οτιδήποτε άλλο- θεωρούμε καίριας σημασίας καθήκον την ανασκευή των βασικών επιχειρημάτων (με ή χωρίς εισαγωγικά) που προσπαθούν να δυσφημίσουν την ίδια την ιδέα της διεξαγωγής ενός δημοψηφίσματος υπό την παρούσα συγκυρία.

Ενάντια στους φιλελεύθερους αντιδημοκράτες
Τρία είναι τα βασικά πολιτικά επιχειρήματα των πολέμιων του δημοψηφίσματος που, καθόλου περιέργως, όχι μόνο συμμετέχουν σε αυτό αλλά είναι και φανατικοί υποστηρικτές του ΝΑΙ:

1) «Ο λαός δεν ξέρει κι ως εκ τούτου δε γίνεται να προσφύγουμε άμεσα σ’ αυτόν προκειμένου ν’ αποφασίσουμε επί της πρότασης των δανειστών». Μα αν ο λαός δε μπορεί ν’ αποφασίζει για βασικά πολιτικά ζητήματα που καθορίζουν ουσιώδεις πτυχές της ζωής του, τότε ας καταργήσουμε ακόμα και τη φιλελεύθερη ολιγαρχία, την περίφημη δηλαδή «κοινοβουλευτική δημοκρατία», κι ας δώσουμε εσαεί την εξουσία σ’ ένα κονκλάβιο τεχνοκρατών επαϊόντων. Η σκληρή μα και βλακώδης αυτή τεχνοκρατική γραμμή δείχνει πόσο ελάχιστη σχέση έχουν ακόμα και οι πιο «κουλ» και «ήπιοι» φιλελεύθεροι, οι δήθεν απολίτικοι και «ανοιχτοί στον διάλογο» τουρίστες τύπου Θεοδωράκη με την πραγματική δημοκρατία: δηλαδή με την ιδέα πως ο λαός είναι ικανός να λαμβάνει μόνος του, δίχως κηδεμόνες, τις αποφάσεις που τον αφορούν.

Συνέχεια αυτού του σοφίσματος συνιστά και η θέση πως αποτελεί, δήθεν, ανευθυνότητα κι ένδειξη αποποίησης ευθυνών η στροφή της πολιτικής ηγεσίας προς την άμεση έκφραση της λαϊκής βούλησης. Συγκεκριμένα, πολλοί έσπευσαν να μεμφτούν την κυβέρνηση ότι «πετάει το μπαλάκι στον λαό», λες κι ο κόσμος είναι πολιτικό νήπιο, υπό κηδεμονία ανίκανο να αναλάβει οποιαδήποτε πολιτική ευθύνη. Αντί να ζητάμε δηλαδή περισσότερη δημοκρατία, να διεκδικούμε με άλλα λόγια εντονότερη και πιο ενεργή εμπλοκή των πολιτών στην πολιτική, πράγμα που συνεπάγεται (και προϋποθέτει) την ανάληψη ολοένα και μεγαλύτερης ευθύνης από την πλευρά του, αντιδρούμε σαν πατέρες-προστάτες προορισμένοι να κρατήσουμε πάντοτε –για το καλό του!- το λαό στο βρεφικό του λίκνο! Ιδού η αντιδημοκρατική και βαθειά ολιγαρχική νοοτροπία που διακρίνει όλους αυτούς τους υπερασπιστές της «δημοκρατίας» που με κάθε ευκαιρία κατακεραυνώνουν οποιαδήποτε μορφή πολιτικής κινητοποίησης ως «τρομοκρατία» και «φασισμό» (από τον Δεκέμβριο του 2008 μέχρι το Κίνημα των Πλατειών του 2011 και την αντίσταση των κατοίκων στις Σκουριές της Χαλκιδικής).

2) «Το δημοψήφισμα οδηγεί τη χώρα στον διχασμό» επαναλαμβάνουν όλοι τους σαν παπαγάλοι. Ωστόσο, αρκεί να ρίξει κανείς μια ματιά στον τύπο δημόσιου λόγου που εκφέρει η πλευρά του ΝΑΙ και του «Μένουμε Ευρώπη» προκειμένου αυτό το σόφισμα να καταρριφθεί: καταιγισμός υβριστικών και παραληρηματικών αναρτήσεων στα κοινωνικά δίκτυα (με μαιτρ του είδους νεοδημοκράτες ταλιμπάν όπως η διαβόητη Χριστίνα Σιδέρη και ο Γ. Μουρούτης, ο κομπλεξικός νεοφιλελεύθερος διαφημιστής Θ. Τζήμερος, ή ο ποιητής και φεϊσμπουκικός κήνσωρ Κ. Κουτσουρέλης), χυδαίες ειρωνείες ενάντια σε υπουργούς και πολιτικούς της αντίπαλης πλευράς (όπως οι ατάκες του δημοσιογράφου Γ. Παπαχρήστου για τον «Γιάνη, το ουάου αγόρι»), εμπρηστικά άρθρα κάθε είδους (με αναφορές στου Γουδή και «προσπάθεια να τους διώξουμε με κάθε κόστος» κατά τον ψευτονταή κολλητό του Α. Σαμαρά, Φαύλο Κρανιδιώτη, στο Antinews.gr), ξεκάθαρες απειλές για μελλοντικά ειδικά δικαστήρια (από παραποτάμιους διάττοντες αστέρες σαν τον Γ. Αμυρά) και καραμπινάτη χάλκευση γεγονότων με στόχο τη δημιουργία πανικού (όπως οι ουρές με τα κασκόλ και τα μπουφάν αρχές Ιουλίου στο περιβόητο ρεπορτάζ του ΣΚΑΙ, οι γιαγιάδες από την Αργεντινή μπροστά στο δήθεν ελληνικό ΑΤΜ ή ακόμα κι ένας άστεγος παππούς από παλιότερους σεισμούς στην Τουρκία!). Αντίθετα, οι υποστηρικτές του ΟΧΙ, όπως φαίνεται από την παρουσία τους στα λεγόμενα κοινωνικά δίκτυα, τουλάχιστον, έχουν επιστρατεύσει το χιούμορ ως ρητορικό όπλο. Ένα χιούμορ, μάλιστα, σουρεαλιστικό που, ως τέτοιο, δε διακρίνεται από ρεβανσισμό και μνησικακία, αλλά μάλλον από μια γενναιόδωρη στάση που εκφράζει γνήσια ανησυχία για το που πάει η χώρα. Μία-δύο «τρολιές» της Ραχήλ Μακρή δεν αναιρούν αυτά που λέμε, ούτε βέβαια η σχετική ρητορική της ΧΑ, η οποία, ούτως ή άλλως, έχει αυτή τη γραμμή και δεν ανέλαβε, επιπλέον, κανέναν πρωταγωνιστικό ρόλο στις κινητοποιήσεις της μεριάς του ΟΧΙ.

Είναι προφανές ότι τον διχασμό τον επιδιώκει συστηματικά η πλευρά του ΝΑΙ και ο πυρήνας αυτής, δηλαδή η ακραία και ρεβανσιστική Δεξιά του Σαμαρά. Αντικειμενικοί σύμμαχοι αυτής της νέας Δεξιάς είναι, εδώ και καιρό, όλες αυτές οι παραφυάδες της φιλελεύθερης και νεοφιλελεύθερης Δεξιάς που συσπειρώθηκαν μετά τα γεγονότα του Δεκεμβρίου του 2008 σε κοινό ιδεολογικό μέτωπο. Από την επίκληση της ιδέας ενός «συνταγματικού τόξου» τότε, έχουμε περάσει τα τελευταία χρόνια της κρίσης στο «ευρωπαϊκό κεκτημένο» ως πλαίσιο που πρέπει με κάθε τρόπο να υπερασπιστούμε. Φυσικά σε αυτήν την αόριστη έννοια ο καθένας χωράει ό,τι του κατέβει, απ’ το «ευρώ» ως σύμβολο του εύκολου και παρασιτικού επιδοτούμενου πλουτισμού ως ένα παλαιάς κοπής αντικομουνιστικό μίσος προς οτιδήποτε λογίζεται για «αριστερό». Το εν λόγω ιδεολόγημα εκπορεύεται κατά τη γνώμη μας από την αδυναμία των φιλελεύθερων και της πλειοψηφίας των οπαδών του ΝΑΙ να κατανοήσουν τον πολιτικό ανταγωνισμό με άλλους όρους πέρα από αυτούς ενός ανοιχτού πολέμου και μιας γενικευμένης σύρραξης. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο παρουσιάζουν το δημοψήφισμα ως κήρυξη του νέου Εμφυλίου κι επιχειρούν να το εκφυλίσουν σε ιδιοτροπία μιας μνησίκακης Αριστεράς που επιδιώκει το εκδικητικό πραξικόπημα. Συχνότατα δε καταλήγουν να είναι οι πρωταγωνιστές μιας αυτοεκπληρούμενης προφητείας, εκτοξεύοντας χυδαίες ύβρεις στους αντιπάλους τους και υιοθετώντας μια καθαρά εμφυλιοπολεμική ρητορική.

Από την πλευρά μας αναρωτιόμαστε: δεν είναι η πολιτική το πεδίο της σύγκρουσης και του ανταγωνισμού; Δεν υπάρχουν ταξικοί και άλλοι ανταγωνισμοί κοινωνικού και οικονομικού τύπου; Η απλή διαμάχη που προκύπτει μέσα από τη διαφωνία και τη διαπάλη των ιδεών, όταν το πολιτικό σώμα οφείλει να πάρει καίριες αποφάσεις είναι μέρος της δημοκρατικής διαδικασίας και γι’ αυτό μόνο τα αυταρχικά καθεστώτα κάθε είδους -όπως, βέβαια, και σ’ ένα άλλο επίπεδο, ο τεχνοκρατικός φιλελευθερισμός της «συναίνεσης» και της «ειρήνευσης των παθών»- προσπαθούν να πνίξουν το στοιχείο αυτό της σύγκρουσης και της διαφωνίας. Όταν δεν παίρνει μορφές ρεβανσιστικές, μετατρεπόμενη σε τυφλό μίσος έναντι του εκάστοτε «αντιπάλου», η έξαρση των παθών σε καμία περίπτωση δεν οδηγεί απαραίτητα σε σφαγές κι αιματοχυσίες –κάθε άλλο. Αυτό αντίθετα που, αναγκαστικά κι αναπόφευκτα, συνιστά ταφόπλακα της δημοκρατίας είναι η απάθεια κι η κατασίγαση των παθών, η άνοδος του ατομικισμού και της γενικευμένης αδιαφορίας για τα κοινά.

3) «Το δημοψήφισμα που προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ συνιστά απλώς ένα μέσο εκβιασμού της κοινωνίας, μια δικτατορική εκτροπή που δε λαμβάνει υπόψη το γεγονός πως το μεγαλύτερο μέρος της ελληνικής κοινωνίας επιθυμεί μια συμφωνία σχεδόν με κάθε κόστος, όπως προέκυψε από τις δημοσκοπήσεις των τελευταίων εβδομάδων». Πρόκειται για λαϊκισμό πρώτου βαθμού, που φανερώνει το επίπεδο της μπαγαποντιάς και μικροψυχίας στο οποίο είναι διατεθειμένοι να πέσουν οι κατά τ’ άλλα υψιπετείς κατήγοροι κάθε «λαϊκισμού». Δεν καταλαβαίνουμε τι είναι αυτό που εμποδίζει το λαό να εκφραστεί ελεύθερα μέσα από το δημοψήφισμα και να ψηφίσει το ΝΑΙ, εφόσον θέλει συμφωνία με κάθε κόστος, εκβιάζοντας με τη σειρά του για τα καλά τη κυβέρνηση. Εκτός εάν οι θιασώτες της εν λόγω άποψης έχουν πληροφορίες ότι σχεδιάζεται καλπονοθεία και θα παραποιηθεί η λαϊκή βούληση… Σε αυτήν την περίπτωση, όμως, θα όφειλαν να μη συμμετάσχουν στο δημοψήφισμα, να το καταγγείλουν και να το μποϋκοτάρουν. Μάλλον όμως η υιοθέτηση μιας τέτοιας έντιμης στάσης είναι πράγμα δύσκολο, όταν πρόκειται για τέτοιους αντιδημοκράτες περί οπής, που στην πραγματικότητα μισούνε όσο τίποτε άλλο τον λαό ως δυνάμει πολιτικό υποκείμενο ικανό να κρίνει και να ενεργεί αυτόνομα, και οι οποίοι, ως εκ τούτου, θα μετέλθουν κάθε είδους τεχνάσματος προκειμένου να αποκλείσουν έστω και την ελάχιστη δυνατότητα μιας κοινωνίας να εκφράζεται άμεσα, δίχως πολιτικούς μεσάζοντες!

Ποιοι και γιατί δε θέλουν το δημοψήφισμα;
Όπως διαφαίνεται κι από αυτά τα σοφίσματα, ο βαθύτερος λόγος για τον οποίο το δημοψήφισμα της ερχόμενης Κυριακής έχει πολεμηθεί με τόση λύσσα από εκείνους που βλέπουν στην λαϊκή ετυμηγορία την αναγκαία επικύρωση της δικής τους βούλησης, είναι η με κάθε τρόπο προσπάθεια να διατηρήσουν αυτήν την λαϊκή βούληση στην ατροφική κατάσταση ενός παθητικού στηρίγματος της εξουσίας τους. Πρώτοι και καλύτεροι οι τεχνοκράτες, οι μύστες των απόκρυφων νόμων της αγοράς -που στην πραγματικότητα δεν καταλαβαίνουν τίποτα από τον παγκόσμιο καπιταλισμό και γι’ αυτό δεν έχουν καταφέρει να προλάβουν ούτε ένα από τα στραβοπατήματά του- λένε πως το δημοψήφισμα, ανεξαρτήτως αποτελέσματος, είναι ένας άδικος κόπος, καθότι όχι μόνο τα ζητήματα είναι ιδιαίτερα λεπτά και η «γιαγιά της Καλύμνου» (που είπε κι ο ανεκδιήγητος πρώην πολίστας Μαυρωτάς) δεν τα καταλαβαίνει, αλλά και γιατί άλλωστε οι κανόνες της οικονομίας παρέχουν έτοιμες τις απαντήσεις: Η δημοσιονομική προσαρμογή και οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις θα απελευθερώσουν υποτίθεται όλες τις ζωογόνες επιχειρηματικές δυνάμεις. Περιέργως, όμως, οι εν λόγω «δυνάμεις» δεν φαίνεται να «απελευθερώνονται» πουθενά στον κόσμο, ούτε καν εκεί που όλα αυτά τα μέτρα έχουν ληφθεί από καιρό.

Έπειτα έρχονται οι ιθαγενείς ταλιμπάν του νεοφιλελευθερισμού και της λιτότητας, ο Μπάμπης, ο Τζήμερος, η Λυμπεράκη, η Ξαφά, που διακατέχονται προφανώς από περιφρόνηση για τον λαό και μια παράξενη διάθεση τιμωρίας του. Για αυτούς, ο λαός οφείλει να παραμένει πειθήνιο ζώο (και σε καμία περίπτωση «πολιτικόν») αρκούμενο σε συγκεκριμένες ψευτοελευθερίες στην στενά οικονομική σφαίρα. Βέβαια, η τραγική κατάσταση της ελληνικής οικονομίας σήμερα δεν επιτρέπει σημαντική απήχηση των ιδεών τους, πράγμα που τους οδηγεί σε μια προσπάθεια εξαπάτησης του λαού συμμαχώντας με τη ρεβανσιστική συντηρητική δεξιά, αλλά και με τα απομεινάρια της πασοκικής μαφίας. Όσο για τους δύο τελευταίους, το διακύβευμα είναι ξεκάθαρο: Όχι μόνο το κομμάτι από την πίτα όσο πάει και μικραίνει, αλλά όσο ο λαός θα αποκτά ή θα απαιτεί μεγαλύτερο λόγο στα ζητήματα που τον αφορούν, γίνεται όλο και πιο δύσκολο γι’ αυτούς να κάνουν ανενόχλητοι τις πολιτικές βρωμοδουλειές τους.

Πολέμιοι του δημοψηφίσματος είναι βέβαια και τ’ απομεινάρια του σταλινισμού, οι γνωστοί Ιεχωβάδες του Περισσού. Αυτοί οι θλιβεροί μεσάζοντες, εκτός από το ότι δεν διανοούνται την πιθανότητα να χάσουν τα οφίτσια και τα ψευτοπρονόμια που τους παραχωρεί η ολιγαρχία, εναντιώνονται στην αυτόνομη πολιτική δράση του λαού και για λόγους ιδεολογικούς. Κατέχουν και αυτοί, όπως οι τεχνοκράτες και οι νεοφιλελεύθεροι, τα μυστικά της λύτρωσης του λαού από τα βάσανά του. Προφανώς για αυτόν το λόγο του ρίχνουν στάχτη στα μάτια, κατασκευάζοντας δικά τους ψευδοερωτήματα και αυξάνοντας ακόμα περισσότερο τη σύγχυση. Μια πιο έντιμη στάση θα ήταν να καλέσουν σε υποστήριξη του ΟΧΙ κάνοντας ταυτόχρονα κριτική. Αλλά αυτό που τους απασχολεί είναι απλά να μην κερδίσει πολιτικό κεφάλαιο ο ΣΥΡΙΖΑ και το χάσουν αυτοί, αδυνατώντας να σκεφτούν στοιχειωδώς έξω απ’ τα όρια της μικροπολιτικής τους εμμονής.

Τουλάχιστον μερικά κομμάτια του αναρχικού χώρου, όπως και οι βασικές τάσεις του αριστερισμού, διακρίνονται αυτή τη φορά από λιγότερες ιδεοληψίες. Καταλαβαίνουν το βασικό επίδικο, ότι δηλαδή η αποχή από το δημοψήφισμα ισχυροποιεί πολύ περισσότερο την θέση της ολιγαρχίας απέναντι στο λαό. Παρατηρούμε, εντούτοις, και το φαινόμενο ορισμένων αναρχικών συλλογικοτήτων να προτείνουν αποχή από το δημοψήφισμα, είτε για να διατηρήσουν αμόλυντη την όποια ιδεολογική τους καθαρότητα (δηλαδή, ουσιαστικά, για να μην δοκιμαστούν οι ιδέες τους από την πραγματικότητα) είτε γιατί, κατά βάθος, αποστρέφονται την κοινωνία ή δεν την θεωρούν ικανή να αυτοκυβερνηθεί. Κι έτσι προτάσσουν το φόβο του «κοινωνικού κανιβαλισμού» σε περίπτωση νίκης του ΟΧΙ και πιθανής μεταδημοψηφισματικής σκληρής στάσης από πλευράς δανειστών, ξεθάβοντας τις θεωρίες περί «σκουληκιών μικροαστών» και «εκφασισμού» της κοινωνίας. Η επιχειρηματολογία τους είναι σε κάθε περίπτωση παρανοϊκή: Συμμετοχή στο δημοψήφισμα σημαίνει σωτηρία του έθνους-κράτους, λες και οι ταξικοί ανταγωνισμοί είναι οξυμένοι σε τέτοιο βαθμό που ο ΣΥΡΙΖΑ προτείνει δημοψήφισμα για να αποφύγει την αναπόφευκτη σύγκρουση! Το ψευτοδίλημμα του δημοψηφίσματος πρέπει να απορριφθεί και ο λαός να δείξει εμπιστοσύνη στις δυνατότητες του παντελώς ανύπαρκτου εργατικού κινήματος, ή στις όποιες δομές αυτοοργάνωσης! Η ιδεολογική σύγχυση αυτών των χώρων είναι προφανώς τέτοια που δεν τους επιτρέπει άλλη θεώρηση των πολύπλοκων ζητημάτων που αντιμετωπίζει η κοινωνία, πέρα από την προβολή σε αυτήν των δικών τους φαντασιώσεων.

Όσον αφορά στο ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος, εκών άκων ουσιαστικά, επέλεξε τη λύση του δημοψηφίσματος, δεν είναι σε καμία περίπτωση ένα αμεσοδημοκρατικό μόρφωμα. Πρόκειται για ένα κλασικό κόμμα, με ιεραρχική δομή, με σκοπό την κατάκτηση της εξουσίας και την άσκησή της για λογαριασμό του λαού και αντί του λαού. Τους τελευταίους 5 μήνες διαπραγματεύτηκε πολύ σημαντικά ζητήματα πίσω από κλειστές πόρτες και ενημέρωσε ελάχιστα και με επιλεκτικό τρόπο την κοινωνία, αρκούμενος στον ρόλο του κομπορρήμονος καθησυχαστή. Άλλωστε το δημοψήφισμα, όπως ξεκαθάρισαν στελέχη της κυβέρνησης, υιοθετείται ως διαπραγματευτικό όπλο και όχι για λόγους αρχής. Η περίφημη «προσφυγή στο λαό» εκφράζει κατά βάση μια έσχατη προσπάθεια διάσωσης της διαπραγμάτευσης και μια ηρωική έξοδο από το πολιτικό αδιέξοδο. Ενδεικτικό αυτής της καθαρά τακτικής επιλογής του δημοψηφίσματος, η οποία δεν αντιστοιχεί σε κανένα πλαίσιο αρχών, είναι το γεγονός ότι ακόμα και μετά την προκήρυξη του δημοψηφίσματος, ο ΣΥΡΙΖΑ συνέχισε τη διαπραγμάτευση, αμβλύνοντας εν μέρει την πολιτική του βάρος και μεγαλώνοντας την σύγχυση ως προς το τελικό επίδικό του.

Δε λέμε ΝΑΙ ούτε όταν απαντάμε στο τηλέφωνο!
Δε θα μπορούσαμε να περιμένουμε άλλωστε τίποτα περισσότερο από ένα πολιτικό κόμμα και θα ήταν μάταιο ν’ απαιτήσουμε από τον ΣΥΡΙΖΑ να υιοθετήσει τις δικές μας αμεσοδημοκρατικές θέσεις και -ως εκ τούτου- ν’ αυτοκαταργηθεί. Μας φαίνεται πολύ πιο λογικό να υποστηρίξουμε το δημοψήφισμα, εκμεταλλευόμενοι μια ιστορική ευκαιρία που ο ΣΥΡΙΖΑ μας προσφέρει, παρά τη θέλησή του. Άλλωστε, οι πραγματικές πολιτικές δυνατότητες ενός προτάγματος κρίνονται και από την ικανότητά του να κατανοεί την πραγματικότητα και να εκμεταλλεύεται τις ευκαιρίες που παρουσιάζονται για να διευρύνει την επιρροή του.

Από αυτή την άποψη, η επιλογή του ΟΧΙ επιβάλλεται πρώτα-πρώτα για τον συμβολικό αντίκτυπο που μπορεί να έχει μια ενδεχόμενη επικράτησή του. Με άλλα λόγια, μια νίκη του ΝΑΙ δεν επικυρώνει μόνο τον οικονομικό στραγγαλισμό μια για πάντα, αλλά και όλη την καταστροφική πολιτική και ιδεολογία που τον συνοδεύει. Η νίκη του ΝΑΙ θα αποτελέσει, με άλλα λόγια, απερίφραστη δήλωση αποδοχής της υπάρχουσας τάξης πραγμάτων και του υπάρχοντος συσχετισμού δυνάμεων, ενώ παράλληλα θα επικυρώσει κι επίσημα την ρετσινιά της εθελοδουλίας που θα συνοδεύει από εδώ και στο εξής την ελληνική κοινωνία. Το σημείο αυτό είναι ουσιώδες. Το ψευτοδίλημμα, καθώς λέγεται τις τελευταίες μέρες, υπάρχει μόνο στο πρώτο επίπεδο, εκείνο μεταξύ της λιτότητας αλά ΔΝΤ ή της -έστω μαλακωμένης- λιτότητας αλά ΣΥΡΙΖΑ. Σε ένα δεύτερο επίπεδο, το διακύβευμα είναι καίριο: Είτε γίνεται ξεκάθαρο ότι ο παρών συσχετισμός ισχύος μεταξύ λαού και ολιγαρχίας δεν είναι τόσο σταθερός και πως -έστω και μέσα σε αυτές τις συνθήκες (πιστωτική ασφυξία, προκατασκευασμένο ερώτημα, έλλειψη χρόνου)- ο λαός είναι έτοιμος να αναλάβει κάποια στοιχειώδη πολιτικά ρίσκα επιχειρώντας δειλά να ανακτήσει την κυριαρχία του, είτε η αδιέξοδη γραμμή που ακολουθείται εδώ και 5 χρόνια επιβραβεύεται και ισχυροποιείται. Και μια τέτοια εξέλιξη θα έχει ως αναπόφευκτο πια αποτέλεσμα την ολοένα και βιαιότερη σκλήρυνση της κοινωνικής αδικίας, μιας και ο χειμαζόμενος λαός θα έχει εναποθέσει εθελουσίως την κεφαλή του επί πίνακι.

Ο δεύτερος λόγος για τον οποίο επιλέγουμε το ΟΧΙ είναι γιατί θεωρούμε πως ένα αμεσοδημοκρατικό λαϊκό κίνημα οφείλει να εκμεταλλευτεί την συγκυρία της παρούσας βαθιάς πολιτικής κρίσης της Ε.Ε. και να ενισχύσει τις γενικότερες τάσεις αμφισβήτησης που μπορεί να υπάρχουν στο εσωτερικό της. Εξηγούμαστε: Για λόγους που δε μπορούν ν’ αναλυθούν στα στενά πλαίσια του κειμένου αυτού, η μονομερής απεμπλοκή μιας χώρας από την Ε.Ε. είναι σχεδόν αδύνατη. Μας φαίνεται λοιπόν ως πιο εφικτή επιδίωξη η προσπάθεια ανάδυσης μιας λαϊκής δυναμικής αμφισβήτησης των βασικών πολιτικών της Ε.Ε., της θεσμικής της δομής, της θέσης και του ρόλου των λαών μέσα σε αυτήν. Επιπλέον, η παράλυση της Ε.Ε. εξαιτίας της σφοδρής σύγκρουσης μεταξύ των νεοφιλελεύθερων δανειστών και των σοσιαλφιλελεύθερων του ΣΥΡΙΖΑ -μεταξύ δύο πολιτικών επιλογών που δεν έχουν εν τέλει και τεράστιες διαφορές- αναδεικνύει τη βαθιά προβληματική φύση της Ε.Ε., τη θεμελιώδη αδυναμία της να βρει μια στοιχειώδη συνοχή και λειτουργικότητα και, κυρίως, μια κεντρική ιδεολογικοπολιτική αφήγηση που να υπερβαίνει τις επιμέρους προτάσεις διαχείρισης. Την αδυναμία της εν τέλει να προβάλλει ένα σοβαρό και συνεκτικό πολιτικό πρόταγμα που να μπορούν να το οικειοποιηθούν οι ευρωπαϊκοί λαοί. Από αυτή την άποψη, η επικράτηση του ΟΧΙ διευρύνει τα περιθώρια για να τεθούν ριζοσπαστικές πολιτικές προτάσεις στη δημόσια συζήτηση, σε ευρωπαϊκό αυτή τη φορά επίπεδο.

Η «έξοδος από το ευρώ» κι ο διαρκής εκβιασμός
Αυτή η θεμελιώδης πολιτική αδυναμία της Ε.Ε. εξηγεί και τις σιβυλλικές δηλώσεις εκβιαστικής και τρομοκρατικής φύσεως σχετικά με το ελληνικό ζήτημα. Δεν είδαμε φυσικά ούτε έναν αξιωματούχο της Ε.Ε. ή κάποιου μεγάλου κράτους-μέλους αυτής να κάνει μια σοβαρή ανάλυση της κατάστασης, σε συνάρτηση με τις γενικότερες προοπτικές της Ε.Ε., ζυγίζοντας τα υπέρ και τα κατά της και μιλώντας με ηρεμία για τις προοπτικές της κάθε επιλογής στο δημοψήφισμα. Εύλογο, καθώς αν έκαναν κάτι τέτοιο θ’ αποκάλυπταν τη γύμνια του βασιλιά: Η Ε.Ε. δεν έχει την πολιτική δυναμική ώστε είτε να δώσει μια σοβαρή και μακροπρόθεσμη λύση στο ελληνικό ζήτημα. Η διαχείριση της αποτυχίας ως προς την ελληνική κρίση είναι εξαιρετικά δύσκολη κυρίως σε πολιτικό επίπεδο, αφού ακυρώνει ίσως οριστικά και τις βλέψεις θεσμικής ολοκλήρωσης της Ε.Ε. και εκείνες της επέκτασής της, ενώ ενισχύει τις φυγόκεντρες τάσεις ακόμα και στον πυρήνα της, σε χώρες όπως η Γαλλία και η Μ. Βρετανία. Από την άλλη, η Ε.Ε. δεν είναι σε θέση να δικαιολογήσει στα μάτια των λαών της ούτε την μέχρι τώρα αποτυχία εξορθολογισμού των δημοσιονομικών μιας τόσο μικρής χώρας αλλά ούτε και την διαγραφή του χρέους που θα έλυνε μεν το πρόβλημα οριστικά αλλά θα φέσωνε για τα καλά τους εθνικούς προϋπολογισμούς των κρατών-μελών και θα θρόνιαζε τη Λεπέν και τους ομοϊδεάτες της στην εξουσία!

Είναι λοιπόν τόσο θλιβερή η κατάστασή τους και τα αδιέξοδά τους που προσπαθούν να μας πείσουν ότι οι κίνδυνοι που ελλοχεύουν για εμάς είναι μεγαλύτεροι. Αυτή όμως είναι η μια μόνο πλευρά του νομίσματος. Πρώτα-πρώτα, η αποπομπή από το ευρώ και την Ε.Ε. πρέπει να θεμελιωθεί σε σοβαρές παραβιάσεις των ευρωπαϊκών συνθηκών και κάτι τέτοιο εν προκειμένω δεν ισχύει. Έπειτα, Ε.Ε. και Ευρωζώνη δεν πρέπει να συγχέονται. Μια χώρα μπορεί να παραμείνει μέλος της Ε.Ε. και να αποφασίσει να έχει το δικό της νόμισμα. Άλλωστε σε ποιά βάση θα μπορούσε να θεμελιωθεί η αποπομπή από το ευρώ; Η Ελλάδα δεν είναι δα η μόνη χώρα που αδυνατεί να πιάσει τους στόχους για «δημοσιονομική σταθερότητα. Εξάλλου, αν το κοινό νόμισμα κινδυνεύει, οι συνθήκες επιβάλλουν την ανάληψη ενεργειών και την αλληλεγγύη και όχι την αποπομπή μελών. Περαιτέρω, η Ελλάδα μπορεί να μπλοκάρει ύπουλες προσπάθειες εξαναγκασμού στην έξοδο ή επίσημες πρωτοβουλίες αποπομπής ενώπιων των δικαστηρίων και τότε να αντιστρέψει τους συσχετισμούς: Για όσο καιρό οι αποφάσεις εκκρεμούν η χρηματοδότηση πρέπει να συνεχίζεται για να αποφεύγει το ευρώ τις πιέσεις στα χρηματιστήρια. Στο μεταξύ η διαπραγμάτευση μπορεί να συνεχίζεται και μάλιστα με τη θέση της Ελλάδας πολιτικά ενισχυμένη. Και από την άλλη, να ξεσκεπάσει το φιάσκο των ωμών εκβιασμών και να ενδυναμώσει την πολιτική απονομιμοποίηση της Ε.Ε.

Τα πραγματικά περιθώρια ελιγμών της Ε.Ε. εν τέλει δεν είναι τεράστια διότι δεν έχει ρυθμίσει πρώτα-πρώτα η ίδια θεμελιώδη δικά της ζητήματα. Δεν έχει φροντίσει να δώσει στον εαυτό της τα αποτελεσματικά εργαλεία ανάληψης δράσης προς οποιαδήποτε κατεύθυνση, ενώ εδώ και χρόνια οι όποιες φαιδρές προσπάθειες «ολοκλήρωσης» αυτής της περίεργης πλατωνικής σχέσης περιορίζονταν στην φιλελευθεροποίηση των οικονομιών και στην μεταξύ τους τεχνο-διαδικασιακή σύνδεση. Η πραγματική πολιτική ενοποίηση είναι καταδικασμένη στην Ευρώπη, για ιστορικούς λόγους που συμπυκνώνονται ουσιαστικά στην πεισματική άρνηση των λαών της να διαμορφώσουν μια πραγματικά κοινή μοίρα και να μην βλέπουν στην ένωση απλά μια ασπίδα προς τους εξωτερικούς κινδύνους ή προς τους δικούς τους μύχιους δαίμονες. Συνεπώς, η παράλυσή της στην δεδομένη συγκυρία δίνει μια θαυμάσια ευκαιρία στον ελληνικό λαό να σπρώξει ακόμα περισσότερο μέσα στον βάλτο του αυτόν τον τεχνοκρατικό Μολώχ και να δώσει μια σημαντική ώθηση στα όποια ρεύματα αντιστρατεύονται την Ε.Ε. όχι από εθνικιστική και «ευρωσκεπτικιστική» σκοπιά –στα ρεύματα, δηλαδή, που δεν αντιστρατεύονται την «Ευρώπη», ως πρόταγμα συναδέλφωσης των λαών, αλλά την Ε.Ε., ως γραφειοκρατικό κι εξουσιαστικό σφετεριστή αυτής της ιδέας. Η επιλογή του ΝΑΙ, αντιθέτως, δε θα σώσει την ελληνική οικονομία αλλά την παραπαίουσα ευρωπαϊκή ολιγαρχία βγάζοντάς την, προς στιγμήν, από τα πολιτικά της αδιέξοδα.

Είναι όμως αυτή η πολιτική αδυναμία της Ε.Ε. που την αναγκάζει να κρατά τη στάση που κρατά και ουσιαστικά να απεργάζεται σενάρια ανατροπής της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ. Ο αντιπερισπασμός από τα πραγματικά προβλήματα της Ευρωζώνης (χάσμα Βορρά-Νότου, κατάσταση της γαλλικής οικονομίας, αδυναμία ξεπεράσματος των συνεπειών της κρίσης του ’08 κ.λπ.) διά του στραγγαλισμού μιας μικρής –και ασήμαντης ως οικονομικό μέγεθος- χώρας σαν την Ελλάδα λαμβάνει ολοένα και πιο ασφυκτικές διαστάσεις. Όπως αποδεικνύει η ιστορία με την ατέρμονη πεντάμηνη διαπραγμάτευση, ο βασικός σκοπός της ευρωπαϊκής πτέρυγας των δανειστών -πέρα από τη συνέχιση του πειράματος της αυταρχικής λιτότητας- ήταν από την αρχή η πολιτική και ηθική-ιδεολογική ήττα μιας εθνικής κυβέρνησης. Η άνοδος στην εξουσία ακόμα κι αυτού του σοσιαλφιλελεύθερου και έτοιμου να αποδεχτεί το «70% του μνημονίου» ΣΥΡΙΖΑ, φαντάζει υπερβολή και «εξτρεμισμός» για το σημερινό ευρωπαϊκό μοντέλο. Πράγμα που, μέσα στην αφέλειά τους, μάλλον δεν αντιλήφθηκαν ποτέ οι ηγετικές ομάδες του κόμματος, πιστεύοντας πως οι ευρωπαϊκές ηγεσίες θα τους δέχονταν μετά βαΐων και κλάδων.

Από αυτήν την άποψη, οι εξελίξεις των τελευταίων δέκα ημερών είναι ενδεικτικές των προθέσεων και του κυνισμού των επικεφαλής των ευρωπαϊκών θεσμών. Όλο αυτό το παιχνίδι γάτας και ποντικιού που έπαιξαν οι δανειστές για να στριμώξουν την κυβέρνηση, συμπυκνώνεται και ολοκληρώνεται σήμερα με τον τελειωτικό οικονομικό και πολιτικό εκβιασμό, ώστε να οδηγηθεί η τελευταία σε παραίτηση ή συναινετική αποχώρηση. Ο χειρισμός της υπόθεσης του ελληνικού δημοψηφίσματος από του τρεις Θεσμούς αποτελεί μια πρώτης τάξης απόπειρα πολιτικού πραξικοπήματος με στόχο να έρθει μια νέα, πιο «υπεύθυνη» και «αξιόπιστη», όπως έχουν δηλώσει εκπρόσωποι της ευρωπαϊκής γραφειοκρατίας, κυβέρνηση.

Δημοκρατικό και πολιτικό ΟΧΙ ενάντια στην ολιγαρχία
Εδώ καταδεικνύεται και η σπουδαιότητα μιας ενδεχόμενης επικράτησης του ΟΧΙ στο δημοψήφισμα της Κυριακής: Η συμβολική και πρακτική εναντίωση στο εν εξελίξει πραξικόπημα μπορεί να διασώσει αρχικά τα όποια ψήγματα στοιχειώδους ανεξαρτησίας έχουν απομείνει στον τόπο αυτό και να ανοίξει ένα δρόμο πολιτικού αυτοκαθορισμού. Στο σημερινό διακύβευμα ακόμα και η υπεράσπιση της εκλογικής εντολής καθίσταται θεμιτή, αρκεί βέβαια να μην εκπίπτει σε εθνικιστική και αλυτρωτική καρικατούρα. Οι πιέσεις εν προκειμένω προέρχονται από «εξωθεσμικά» και τεχνοκρατικά κέντρα λήψης αποφάσεων, ένα πλαίσιο, δηλαδή, πολύ χειρότερο κι από αυτό των συνηθισμένων εκλεγμένων ολιγαρχιών. Δεν τίθεται λοιπόν θέμα υπεράσπισης ενός «έθνους» του οποίου τις πολιτιστικές παραδόσεις θέλει δήθεν να εξαλείψει η κακή «Νέα Τάξη» ούτε της δήθεν προτιμότερης ντόπιας ολιγαρχίας από τη διεθνή ομόλογό της –τίθεται θέμα προάσπισης ακόμα κι αυτής της πετσοκομμένης πολιτικής ελευθερίας που ενσαρκώνεται στο δικαίωμα εκλογής των ίδιων μας των αρχόντων.

Το ΟΧΙ, λοιπόν, επιβάλλεται όχι για «εθνικούς» αλλά για πολιτικούς και κοινωνικούς λόγους (και γι’ αυτό, άλλωστε, δε θα πρέπει σε καμία περίπτωση να συνδέεται με το «ΟΧΙ» του δικτάτορα Μεταξά). Ένα δημοκρατικό ΟΧΙ σήμερα επιβάλλεται στα πλαίσια της ανάλυσης της πολιτικής αποτελμάτωσης της Ε.Ε. που κάναμε προηγουμένως, επιβάλλεται όμως και για να αποφευχθεί η κανονική κοινωνική καταστροφή που θα επιφέρει η πρόταση των δανειστών. Η λιτότητα είναι προφανώς αναπόφευκτη στην δεδομένη ιστορική συγκυρία, αλλά η κοινωνική κατάρρευση μπορεί και πρέπει να αποφευχθεί, αν θέλουμε να ελπίζουμε στην ριζοσπαστικοποίηση του λαού κάποια στιγμή. Η διατήρηση μιας στοιχειώδους κοινωνικής συνοχής είναι απαραίτητη προϋπόθεση ώστε η ελληνική κοινωνία να καταφέρει να συνεχίσει τον ούτως ή άλλως μακρύ και επίπονο αγώνα που έχει μπροστά της. Αντίθετα, η επικράτηση του ΝΑΙ θα επιφέρει την πλήρη κοινωνική διάλυση, ενώ κινδυνεύει επίσης να σπρώξει τον κόσμο σε παράλογες πολιτικές επιλογές που απλά θα επισπεύσουν την καταστροφή, τονώνοντας, την ίδια στιγμή, τις πιο ανεύθυνες, κοντόθωρες και ουσιαστικά αυτοκτονικές τάσεις της ευρωπαϊκής ολιγαρχίας.

CI5uMFmWgAAIQPc

Advertisements
This entry was posted in Κείμενα. Bookmark the permalink.

29 Responses to «ΟΧΙ» μπας και πάρουμε μπρος!

  1. Ο/Η blackboy1955 λέει:

    Mπράβο, παιδιά!!

  2. Ο/Η Aj λέει:

    Πως γίνεται ένα δημοψήφισμα να αποτελεί ρήγμα όταν το υποκείμενο παραμένει καταναλωτικό?

    • Ο/Η protagma λέει:

      Καλημέρα,

      Κοίταξε, η κοινωνία δε συνιστά ορθολογικό μηχανισμό. Το ότι ο κόσμος είναι γενικώς απαθής και χαυνωμένος συνιστά μια γενική διαπίστωση της κοινωνικοϊστορικής συνθήκης που εγκαινιάζεται κατά τη δεκαετία του ’50 τουλάχιστον. Εντούτοις, μέσα σε αυτό το γενικό πλαίσιο πάντοτε μπορούν να υπάρχουν εκλάμψεις συμμετοχής και δημοκρατικότητας, τις οποίες πρέπει να εκμεταλλευόμαστε, πολιτικά, αλλά και να στηρίζουμε, με σκοπό την όσο το δυνατόν ευρύτερη προώθηση των δημοκρατικών αρχών και πρακτικών. Δε λέμε πως με το δημοψήφισμα καταργείται η καταναλωτική χαύνωση, ωστόσο συνιστά εφαλτήριο μιας κάποιας εξόδου από την πλήρη αδιαφορία και απάθεια (άλλωστε το όριο στις αναλήψεις είναι πολύ θετικό από την άποψη που μας απασχολεί, καθώς απομυθοποιεί την ιδέα του χρήματος και δείχνει στον κόσμο πως, πέραν εξαιρετικών περιπτώσεων, ένας μέσος άνθρωπος δε χρειάζεται σε καμία περίπτωση πάνω από 50 ευρώ τη μέρα για να ζήσει!). Προσωπικά πιστεύω ότι μέχρι στιγμής η κοινωνία έχει αντιδράσει σωστά, δίχως πανικό και συμπεριφορές κοινωνικού κανιβαλισμού όπως θα ήθελαν οι φιλελεύθεροι και φοβούνταν πολλοί αναρχικοί. Το ότι το ΟΧΙ, παρ’ ότι μάλλον θα ηττηθεί, κρατιέται σε τόσο κοντινή απόσταση από το ΝΑΙ παρά το κλείσιμο των τραπεζών, τη σχετική ταλαιπωρία αλλά και τη μηντιακή τρομοκρατία, δείχνει στοιχεία πολύ θετικά. Ουσιαστικά το κομμάτι της κοινωνίας που παραμένει κολλημένο στον μικροσυμφεροντολογικό ατομικισμό είναι αυτό που συνιστά την κρίσιμη μάζα του ΝΑΙ. Το ΟΧΙ, εξαιτίας του εν πολλοίς συμβολικού του χαρακτήρα, συνιστά στάση καθαρά πολιτική σε μεγάλο βαθμό και άρα δείγμα πολιτικοποίησης. Και μόνο ο δημόσιος διάλογος ή ακόμα και η σύγκρουση που έχουν προκύψει συνιστούν στοιχείο πολύ θετικό από αυτήν την άποψη.

      Νίκος

      • Ο/Η Aj λέει:

        Ευχαριστώ για την απάντηση, θα ήθελα να μείνω στο σημείο που αναφέρεις οτι το δημοψήφισμα αποτελεί εφαλτήριο μιας κάποιας εξόδου από την πλήρη αδιαφορία. Προσωπική μου άποψη είναι οτι ο προβληματισμός του κόσμου πηγάζει από μια ενδεχόμενη άρση τις μέχρι τώρα καταναλωτικής του προοπτικής, δλδ αυτό που θέλω να πω είναι οτι, αν σε έναν μήνα από τώρα γίνει εξαγγελία για ένα δημοψήφισμα που θα αφορά ένα οποιοδήποτε άλλο θέμα π.χ. μια νομοθετική διάταξη, ο κόσμος θα αντιδρούσε το ίδιο? θα έδειχνε το ίδιο ενδιαφέρον με αυτό που δείχνει τώρα? Εγώ πιστεύω πως το ποσοστό αδιαφορίας θα ήταν συντριπτικό, με άλλα λόγια καταναλωτές ήμασταν πριν το δημοψήφισμα καταναλωτές θα παραμείνουμε και μετά από αυτό, και δεν βλέπω να αλλάζει αυτό αν δεν αρθεί το ζήτημα αυτό (του καταναλωτικού ανθρωπολογικού τύπου) τουλάχιστον σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Αν τώρα αυτό το δημοψήφισμα αποτελέσει αφετηρία για κάτι τέτοιο, τότε τι να πω, μακάρι!!.

  3. Ο/Η Aj λέει:

    Επαναδιατύπωση του σχολίου.

    Ευχαριστώ για την απάντηση, θα ήθελα να μείνω στο σημείο που αναφέρεις οτι το δημοψήφισμα αποτελεί εφαλτήριο μιας κάποιας εξόδου από την πλήρη αδιαφορία. Προσωπική μου άποψη είναι οτι ο προβληματισμός του κόσμου πηγάζει από μια ενδεχόμενη άρση τις μέχρι τώρα καταναλωτικής του προοπτικής, δλδ αυτό που θέλω να πω είναι οτι, αν σε έναν μήνα από τώρα γίνει εξαγγελία για ένα δημοψήφισμα που θα αφορά ένα οποιοδήποτε άλλο θέμα π.χ. μια νομοθετική διάταξη, ο κόσμος θα αντιδρούσε το ίδιο? θα έδειχνε το ίδιο ενδιαφέρον με αυτό που δείχνει τώρα? Εγώ πιστεύω πως το ποσοστό αδιαφορίας θα ήταν συντριπτικό, με άλλα λόγια καταναλωτές ήμασταν πριν το δημοψήφισμα καταναλωτές θα παραμείνουμε και μετά από αυτό, και δεν βλέπω να αλλάζει αν δεν αρθεί το συγκεκριμένο ζήτημα (του καταναλωτικού ανθρωπολογικού τύπου) τουλάχιστον σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Αν τώρα αυτό το δημοψήφισμα αποτελέσει αφετηρία για κάτι τέτοιο, τότε τι να πω, μακάρι!!.

    • Ο/Η blackboy1955 λέει:

      Οι βαμμένοι καταναλωτές ψήφισαν ΝΑΙ. Μετρήθηκαν και βρέθηκαν οι λιγότεροι.

      Όσοι ψήφισαν ΟΧΙ γνωρίζουν ότι το πιο πιθανό αποτέλεσμα θα είναι στο προβλεπτό μέλλον να μειωθεί η κατανάλωσή τους. Πήραν λοιπόν μια πολιτική απόφαση. Να αρνηθούν την υποταγή στα κελεύσματα των αγορών. Γνωρίζοντας ότι μπορεί να το πληρώσουν ακριβά.

      • Ο/Η protagma λέει:

        Όπως μπορείς να προσέξεις σε ανάλυση των δημογραφικών χαρακτηριστικών των ψηφοφόρων του ΟΧΙ (βλέπε,μεταξύ άλλων, τη διεύθυνση http://www.publicissue.gr/11719/referendum-2015-no/), το ΟΧΙ σάρωσε στις ηλικίες που ζουν την ανεργία ή την εργασιακή φτώχεια, όπως άλλωστε και στο Πέραμα (76,64%), στο δήμο Κερατσινίου-Δραπετσώνας (72,84%), στην Αγία Βαρβάρα (72,75%), στην Ελευσίνα (71,88%), στο Αιγάλεω (70,68%) και στο Περιστέρι (70,31%). Αντίστροφα, το ΝΑΙ θριάμβευσε στην Εκάλη (84,62%), στο Διόνυσο (69,78%), στη Βουλιαγμένη (66,27%), στην Κηφισιά (64,59%), στη Δροσιά (65,42%) και στη Βούλα (63,88%).Οι άνεργοι ψήφισαν κατά 72,2% ενώ ακολουθούν πολύ κοντά οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα με 71,3% και οι δημόσιοι υπάλληλοι με 70,9% ενώ οι νέοι 18-24% (με επίσημα ποσοστά ανεργίας άνω του 50%) ψήφισαν ΟΧΙ κατά 85,2%!

        Αυτά τα στοιχεία υποδεικνύουν ότι ένα σημαντικό κομμάτι των ψηφοφόρων του ΟΧΙ είτε δεν έχει τα βασικά προς το ζην (άνεργοι, νέοι), είτε απλώς εξυπηρετεί βασικές οικογενειακές και προσωπικές του υποχρεώσεις και αυτές όχι πάντα και,συχνά με δυσκολίες (εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα και δημόσιοι υπάλληλοι μετά τις σοβαρές περικοπές μισθών στα μνημονιακά χρόνια). Γι’ αυτό θεωρώ αυτή η ψήφος του ΟΧΙ έχει στοιχεία ταξικής και δημοκρατικής αφύπνισης που θα πρέπει να αξιοποιηθούν με εισαγωγή θεσμών αμεσοδημοκρατικού χαρακτήρα στο οικοδόημα της σύγχρονης, (όλο και λιγότερο) φιλελεύθερης ολιγαρχίας,όπως τα δημοψηφίσματα με λαική πρωτοβουλία, τα τοπικά δημοψηφίσματα κλπ.Επιπλέον αυτοί οι άνθρωποι έχουν πλέον απομακρυνθεί ή αποξενωθεί από τον καταναλωτισμό εκ των πραγμάτων λόγω της εξαφάνισης ή της σοβαρής απομείωσης των εισοδημάτων και,γενικότερα, της περιουσίας τους. Αυτό το τελευταίο είναι ένα νέο στοιχείο, το οποίο θα πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη μας αναφορικά με τις αναλύσεις μας,τουλάχιστον, σχετικά με την Ελλάδα.

        Σπύρος

        • Ο/Η george P. λέει:

          Εν μέρει υπάρχουν ταξικά χαρακτηριστικά στο όχι, αλλά αγνοώ το κατά πόσο είναι συνειδητά και αν μπορούμε να μιλάμε για ταξική συνείδηση Το ότι αντικειμενικά έχουμε λιγότερα χρήματα για τον καταναλωτισμό, δε σημαίνει κι αυτομάτως το τέλος του φαντασιακού του καταναλωτισμού. Με άλλα λόγια το όχι στη λιτότητα για κάποιους πολίτες μπορεί να εμπεριέχει και μύχιους πόθους επιστροφής στην προ κρίσης πραγματικότητας. Πάντως υπάρχει πολιτικό διακύβευμα, η πολιτικοοικονομική αποξένωση της ευρωπαϊκού ιερατίου από την κοινωνική ζωή κι άρα πολιτικός χώρος για να δράσουμε.Τέτοιο διακύβευμα που ο (μέχρι πρόσφατα) διορατικός Σεβαστάκης το αρνείται, υπό μια έννοια, οδηγούμενος από το φόβο του για τον τριτοκοσμικό τσαβισμό του Σύριζα.

  4. Μερικές παρατηρήσεις, παρότι το δημοψήφισμα έληξε, ψηφίσαμε ΟΧΙ αλλά βγήκε ΝΑΙ.

    Λέει το άρθρο, «ωστόσο, αρκεί να ρίξει κανείς μια ματιά στον τύπο δημόσιου λόγου που εκφέρει η πλευρά του ΝΑΙ και του «Μένουμε Ευρώπη» προκειμένου αυτό το σόφισμα να καταρριφθεί: καταιγισμός υβριστικών και παραληρηματικών αναρτήσεων στα κοινωνικά δίκτυα»… νομίζω πως το ίδιο ισχύει και για την άλλη πλευρά εξίσου. Ύβρεις και χυδαιολογίες κατά των υποστηρικτών του ΝΑΙ, οχετοί και απειλές του τύπου «προδότες», «δισίλογοι θα σας κρεμάσουμε», επικλήσεις σε ΕΑΜ και πηγάδες (βλ τους «αναρχικούς» του Ρουβίκωνα που επιτέθηκαν στη διαδήλωση του ΝΑΙ στο Σύνταγμα φωνάζοντας «ΕΑΜ ΕΛΑΣ ΜΕΛΙΓΑΛΑΣ»), χρυσαυγήτες οι οποίοι εξίσου στήριξαν το ΟΧΙ μαζί με Σταλινικά απολιθώματα.. χωρίς αυτό να αναιρεί αυτό που πολύ σωστά λέει το κείμενο, ότι τον διχασμό τον έχει στήσει η δεξιά του ΝΑΙ.. κι εδώ που τα λέμε γιατί να μην υπάρχει διχασμός; Η κοινωνία δεν είναι ενιαία και συμπαγής. Δεν είναι το ίδιο το Κολονάκι με το Πέραμα. Αν ένα τμήμα της κοινωνίας έχει κέρδος από τις πολιτικές του μνημονίου και της λιτότητας, νομιμοποιείται να ζει εις βάρος της υπόλοιπης; Κατ’ εμένα ΟΧΙ. Αλλά είναι πιο σοφό σε τέτοια θέματα να αποφασίζει ο λαός, ο απλός άνθρωπος δηλαδή, που όπως πολύ σωστά έλεγε και ο Λας, εκφράζει πολύ μεγαλύτερες δόσεις κοινής λογικής από ότι ο ιδεολόγος και ο συμφοεροντολόγος. Και αυτό ήταν το ΟΧΙ κατ’ εμέ, το ακαθόριστο ΟΧΙ, το μή συγκεκριμένο (σε αντίθεση με το ΝΑΙ, που είναι σαφή και ξεκάθαρο τί πραγματικά προσδιορίζει). Το ΟΧΙ δεν ήταν ούτε η νίκη του ΣΥΡΙΖΑ ούτε της γραφειοκρατίας του (άσε που πιστεύω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είχε για τα καλά επενδύσει στη λογική του ΝΑΙ, ώστε να την κάνει με ελαφρά πηδηματάκια, να παραιτηθεί η κυβέρνηση – πράγμα που είχε πει οτι θα κάνει ο Τσίπρας στην περίπτωση του ΝΑΙ – αφήνοντας άλλους να βγάλουν τα κάστανα από τη φωτιά, πράγμα που – ως προ εκπλήξεως για τον Τσίπρα – απέτυχε, κι έτσι ο ίδιος δεν είχε άλλο δρόμο παρά να δρομολογήσει σταδιακά την Παπαδημοποίησή του). Το ΟΧΙ, λοιπόν, ήταν μια νίκη της κοινής λογικής πρώτα απ’ όλα, μια νίκη μέσα στην ήττα της αληταρίας της Κουμουνδούρου και των άχρηστων ηλιθίων της κυβέρνησης. Το ΟΧΙ άνοιξε δρόμους και πιστεύω ότι σύντομα θα φανεί αυτό…

    Να σταθώ λίγο και σ’ αυτό: «Έπειτα, Ε.Ε. και Ευρωζώνη δεν πρέπει να συγχέονται. Μια χώρα μπορεί να παραμείνει μέλος της Ε.Ε. και να αποφασίσει να έχει το δικό της νόμισμα». Δυστυχώς η Ευρωζώνη και η Ε.Ε.Σ.Σ.Δ συγχέονται κανονικότατα. Διότι ο απώτερος στόχος της Ε.Ε.Σ.Σ.Δ δεν είναι άλλος παρά η ενοποίηση όλων των χωρών ως ένα κράτος ενιαίο με μία και μόνο κυβέρνηση, νόμισμα και νόμους. Αυτός είναι και ο εφιάλτης των Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης που οι απατεώνες του ΣΥΡΙΖΑ δρομολογούσαν εξ’ αρχής, παίζοντας μάλλον θέατρο πίσω από την πλάτη μας (άλλωστε ακόμα και ο συμπαθέστατος Βαρουφάκης ομολογούσε ότι η ευημερία μας βρίσκεται σε μια μελλοντική ενοποίηση όλων των κρατών της Ευρώπης). Επιπλέον, οι χώρες που δεν είναι μέλη της ευρωζώνης είναι κυρίως τα νέα κράτη μέλη της Ε.Ε.Σ.Σ.Δ (που επειδή είναι νέα δεν κατάφεραν ακόμα να πιάσουν τους στόχους ώστε να εισέλθουν στο κοινό νόμισμα) ή χώρες όπως η Δανία που απέρριψε το ευρώ με δημοψήφισμα (λογικότατο φυσικά), η Τσεχία που πρόσφατα ανακάλεσε τη συμμετοχή της στην ΕΖ θεωρώντας ότι έτσι σύντομα θα ακολουθούσε τον δρόμο της Ελλάδας, καθώς και χώρες με ευρωσκεπτικιστική παράδοση, όπως η Βρετανία και η Σουηδία. Από εκεί και πέρα το οικοδόμημα αυτό βασίζεται πάνω στη λογική της προόδου, μια έννοια που αποτελεί πεμπτουσία του καπιταλισμού. Πρόοδος σημαίνει αέναη μεγέθυνση, δηλαδή το ένα κράτος θα πρέπει να αναζητήσει συμμαχίες με άλλα προκειμένου να καλύψει τις ολοένα και περισσότερο αυξανόμενες ανάγκες για αύξηση της παραγωγής, της κατανάλωσης και της συσσώρευσης. Δηλαδή, η ανάγκη για περαιτέρω συσσώρευση κεφαλαίου οδηγεί τον κρατικό μηχανισμό να αναζητά πηγές εκτός της επικράτειάς του, πράγμα που σημαίνει ότι η έννοια της αυτάρκειας δεν έχει πλέον καμία σημασία στον καπιταλισμό καθώς μιλάμε για μεγέθυνση και όχι για κάλυψη των βασικών μας αναγκών. Συνεπώς, τα δύο αυτά κράτη θα αναζητήσουν εξίσου άλλα, και άλλα, κι έτσι καταλήγουμε σε μια ένωση κρατών. Για να πραγματοποιηθεί στο ακέραιο αυτή η ένωση θα πρέπει να εξαλειφθούν οποιεσδήποτε διαφορές μεταξύ των χωρών και των εθνών, και μία από αυτές είναι και το νόμισμα. Οι χώρες που δεν ανήκουν στο ενιαίο νόμισμα το οφείλουν ακριβώς στο ότι η λογική της μεγέθυνσης και της αέναης προόδου δεν μπόρεσε να ευοδώσει καθώς δεν το επέτρεπαν οι ίδιοι οι λαοί.

    Κλείνοντας και την παραπάνω παρένθεση, αυτό που οφείλω να πω – καθώς είναι και αυτό που βλέπω καθημερινά – πως το δημοψήφισμα, και ιδίως το ΟΧΙ, άνοιξε διάλογο μέσα στην κοινωνία. Και για πρώτη φορά βλέπω ανθρώπους να συζητάνε πολιτικά και τόσο έντονα: σχεδόν παντού, στους δρόμους, στα supermarkets, στα μπαλκόνια… αλλά και στην Ευρώπη κατάφερε να θέσει για πρώτη φορά επίσημα πλέον το ερώτημα του πού βαδίζει αυτό το οικοδόμημα, καθώς οι φωνές που μιλούν για «πραξικόπημα» και κατακεραυνόνουν την Γερμανική στάση έχουν πληθύνει αρκετά (ιδίως σε κάποιες εφημερίδες ξένες, τέτοιες απόψεις μονοπωλούν). Πιστεύω ότι το δημοψήφισμα μέσα σε μια βδομάδα κατάφερε όλα όσα είχε αποτύχει η θλιβερή κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ μέσα σε 5 μήνες φιάσκο διαπραγματεύσεων, με ανθρώπους είτε μισαλλόδοξους, φανατισμένους νεοφιλελεύθερους τζιχαντιστές, είτε αρχολίπαρους, σπουδαρχίδιδες yes men.

  5. Ο/Η dk λέει:

    Διαφωνώ ως προς την γενική τοποθέτηση του κειμένου . Ίσως θα πρέπει να εξετάσουμε την ουσία του δημοψηφίσματος και πως αυτό τέθηκε στην κρίση του λάου. Και να δούμε αν όντως το συγκεκριμένο είχε την δυνατότητα να αποτελεί δημοκρατικό ρήγμα.,και να μην επιμείνουμε στο συμβολικό χαρακτήρα ενός δημοψηφίσματος.
    Η ουσια του δημοψιφισματο ηταν το ερωτημα του .και ξεκιναμε από αυτό ….
    Να εγκρίνουμε η όχι το τελεσίγραφο της τρόικα .το ζήτημα όμως που προκύπτει είναι ότι στην τελική αυτό το τελεσίγραφο (αν θεωρήσουμε ότι ήταν τελεσίγραφο) , οι δανειστές το πήραν πίσω όποτε και το δημοψήφισμα έμεινε κενό περιεχομένου.το κενό αυτό το εκμεταλλευτήκαν οι πάντες και το ερμήνευαν κατά το δοκούν συμφώνα πάντα με τα συμφέροντα τους .
    και εξακολουθώ να πιστεύω πως όχι μόνο δεν βοήθησε αλλά δυσκόλεψε παρά πολύ την διαπραγματευτική θέση της Ελλάδος , αλλά αυτό είναι άλλης τάξης ζήτημα .
    έτσι πηγαίνουμε την Κυριακή με ένα δημοψήφισμα χωρίς ουσιαστικό νόημα και ο λαός καλείτε να πει ένα ηρωικό όχι … αλλά ένα όχι που από την αρχή ξέραμε ότι ισοδυναμεί με ναι από την στιγμή που το ερώτημα τίθωνταν για μια πάση θυσία παραμονή στο ευρώ.…
    ποτέ δεν κατάλαβα γιατί το όχι θα βοηθούσε την διαπραγματευτική θέση της Ελλάδος ούτος η άλλος η κυβέρνηση είχε πάρει έγκριση από της εκλογές του Ιανουάριο.
    τι θα κέρδιζε στις διαπραγματεύσεις από την στιγμή που όλοι ξέραμε πως οι τράπεζες θα κλείσουν και θα οι οροί να του νέου μνημονίου εκ των ων ουκ άνευ θα ήταν πολύ πιο σκληροί ?
    Στην τελική πήγαμε για ένα όχι που γνωρίζαμε πως από την αρχή θα είναι πιο σκληρό από ότι θα ήταν αν υπέγραφε την παρασκευή πριν την αναγγελία .το μόνο που άκουγα όλες αυτές τις μέρες ήταν να πάμε να πούμε ένα όχι αλλά κάνεις δεν ήξερε τι και σε πιο πράγμα .
    Τουλάχιστον όσο είδα και άκουσα αυτές τις μέρες δεν παρατήρησα να δημιουργείτε πραγματικός δημοκρατικός χώρος , ένας δημόσιος διάλογος , όπως τότε είχε ανοίξει με τους αγανακτισμένος στις πλατειές .και όλα αυτά έχω την εντύπωση πως δημιουργηθήκαν χάρις στο άστοχο ερώτημα που δεν έδινε τροφή για ουσιαστική συζήτηση.

    Ποιο δημοκρατικό ρήγμα μπορεί να δημιουργηθεί με ένα δημοψήφισμα χωρίς να μπορεί να φέρει κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα ?φυσικά και δεν πιστεύω ότι το δημοψήφισμα είναι δημοκρατικός θεσμός αλλά ίσως το θέμα του δημοψηφίσματος να έδινε σπέρμα για γόνιμο διάλογο και ριζοσπαστικοποίηση της κοινωνίας . Ίσα ίσα που η κυβέρνηση έφερε ένα μνημόνιο με την συγκατάθεση του λάου .νομίζω πως πρόκειται για υφαρπαγή ψήφου και κοροϊδία ..το δημοψήφισμα ίσως είχε κάτι το δημοκρατικό μόνο αν τιθωνταν το ερώτημα ευρώ η δραχμή και μάλιστα με συγκεκριμένο πρόγραμμα και για τα δυο αποτελέσματα ..
    Θα ήθελα να σταθώ στο κατά ποσό το συγκεκριμένο δημοψήφισμα δημιούργησε ρήξη και μάλιστα δημοκρατική …το διακύβευμα του δημοψηφίσματος νομίζω πως θα ξεκαθαρίσει την κατάσταση .τι θέλω να πω …ο ψηφοφόρος είχε να επιλέξει εάν ήθελε να μείνει στην Ευρώπη με σκληρά μετρά η με ένα πιο χαλαρό μνημόνιο …αυτό το πράγμα δεν χρειάζονταν δημοψήφισμα το ξέραμε από πριν.
    το δημοψήφισμα θα είχε αξία αν όντως τιθωνταν στην κρίση του λάου δυο προγράμματα συγκεκριμένα εκ τον οποίων και θα έπρεπε να επιλέξει δηλ ένα πρόγραμμα για δραχμή και ένα για το ευρώ.
    Πιθανολογώ πως τότε θα ανοίγονταν ένας δημοκρατικός διάλογος ..
    ίσα ίσα που το συγκεκριμένο δημοψήφισμα ανάγκασε τον λαό να επιλέξει αναγκαστικά τον δρομο του μνημόνιο (αυτά τα λέω χωρίς να περνώ θέση υπέρ της δραχμής . προσωπική μου άποψη είναι να μείνουμε στην Ευρώπη γιατί πιστεύω πως κάλος η κακός αυτήν την στιγμή είναι ένας χώρος που σου παρέχει κάποιες δημοκρατικές ελευθέριες σε σύγκριση με την απομονωμένη Ελλάδα όπου αποκλεισμένη το μόνο που θα κατάφερνε είναι να αναδείξει τις παθογένειες του τόπου μας και την κακοδαιμονία που κουβαλαει από την γέννηση της ως κράτος .δηλαδή την αναδείξει της οικογενειοκρατίας και πολλά αλλά που έχετε ανάπτυξη σε παλιότερα τεύχη του προστάγματος για την ελληνική κουλτούρα).

    • Ο/Η blackboy1955 λέει:

      Ευρώ λοιπόν πάση θυσία (των άλλων).

      Πράγματι χρειάζεται ένα δεύτερο δημοψήφισμα. Ας φέρει λοιπόν ο Τσίπρας τη συμφωνία με τη τρόικα (3ο μνημόνιο) με το ερώτημα «τη δέχεστε ή βγαίνουμε απ’ το ευρώ;».

    • Δυστυχώς θα διαφωνήσω με πολλά από το παραπάνω σχόλιο.

      Σε ότι αφορά την πρώτη παράγραφο, εδώ δεν τίθεται θέμα, αναγνωρίζω ότι το δημοψήφισμα τέθηκε κάτω από συνθήκες πίεσης, και φυσικά με τέτοιο τρόπο ώστε να τη βγάλει καθαρή το newspeak του ΣΥΡΙΖΑ, ασχέτως και αν μας έλεγε να ψηφίσουμε ΟΧΙ (είχε ήδη στο τσεπάκι του έτοιμο το ροζ μνημόνιο μην ξεχνάμε). Δηλαδή, όπως είπα και παραπάνω, ο Τσίπρας και η παρέα του έπαιξε για να χάσει. Λαχταρούσε τη νίκη του ΝΑΙ και, έχω μάλιστα και την εντύπωση, ότι ήταν απόλυτα σίγουρος πριν το δημοψήφισμα ότι το ΝΑΙ θα επικρατούσε (όπως έλεγαν και διάφορες δημοσκοπήσεις). Αυτό σήμαινε πολύ απλά ότι η κυβέρνηση θα έπρεπε να παραιτηθεί, και ο Τσίπρας θα έφευγε με ψιλά το κεφάλι, ως «ο ήρωας που έπεσε σε μια άνιση μάχη»… κι εδώ είναι το μέγα ερώτημα τώρα; Δεν ήξερε εξ’ αρχής, πριν τον Γενάρη, ότι ο αγώνας του ήταν καταδικασμένος σε αποτυχία; Δεν ήξερε ότι ο λάκκος έχει θηρία; Μα φυσικά και το ήξερε. Επόμενο ερώτημα λοιπόν: αφού το ήξερε γιατί πήγε και έπεσε μέσα; Μα φυσικά για να τον φάνε! Εκεί πόνταρε από την αρχή, αυτό πίστεψε ότι θα μπορούσε να του δώσει το δημοψήφισμα… την ευκαιρία για τη μεγάλη του ήττα… και αυτό είναι το παιχνίδι που παίζουν οι αριστεροί εδώ και χρόνια, το παιχνίδι της ήττας… το παιχνίδι του πεσμένου ήρωα, ωσάν παραμύθι που τους νανουρίζει συνεχώς (άλλωστε αυτό δεν λένε και οι ίδιοι; Ο μόνος αγώνας είναι αυτός που δεν δόθηκε ποτέ)… και στη συνέχεια αυτή την «ηρωική ήττα» θα μας την τσαμπουνάνε συνέχεια, μέχρι να ξανάρθουν στα πράγματα, να ξαναπαίξουν για να ξαναχάσουν, ξανά και τούμπαλιν… το σύνδρομο Αλλιέντε στα καλύτερά του!

      Σε ότι αφορά το δημοψήφισμα και τον δημοκρατικό χώρο… είναι αλήθεια ότι δεν δημιούργησε τον δημοκρατικό χώρο που είχαμε δει να αναδύεται δειλά δειλά το 2011. Μα φυσικά ένα δημοψήφισμα δεν αρκεί για να εδραιώσει ένα δημόσιο πεδίο, κυρίως εν μέσω συνθηκών πολιτικής άπνοιας και κινηματικής καθίζησης (και φυσικά σε αυτό βοήθησε αρκετά ο ΣΥΡΙΖΑ και η γραφειοκρατία του). Ένα δημοψήφισμα όμως είναι ένα εργαλείο που υπερβαίνει κατά πολύ το παρωχημένο ΝΑΙ ή ΟΧΙ και δημιουργεί ρωγμές σε συνειδήσεις και αντιλήψεις. Εγώ έτυχε να βρίσκομαι τις ημέρες πριν το δημοψήφισμα στο εξωτερικό (όπου μένω μόνιμα), τις πρώτες μέρες μετά την επικύρωση του ΟΧΙ και την προδοσία στην Ελλάδα, και τώρα πάλι πίσω, και με βεβαιότητα μπορώ να πω ότι φίλοι μου από παλιά, άνθρωποι που δεν είχαν συζητήσει ποτέ τους για πολιτική (πέρα από το πόσο sexy είναι ο Βαρουφάκης) έφτασαν στο σημείο να κατακεραυνώνουν τη μισανθρωπική στάση των δανειστών, ενώ βλέπω ότι και το κλίμα στο εξωτερικό έχει αρχίσει να μεταστρέφεται, να πολώνεται και οι ευρωγραφειοκρατίες να ξεβρακώνονται και να αποδοκιμάζονται από πολλούς. Είδα ανθρώπους να συζητάνε πολιτικά παντού, να διαφωνούν, να συμφωνούν, πάντως.. να συζητάνε, και αυτό έχει σημασία. Εδώ γίνονται κάποιες τριβές και οι συνειδήσεις αλλάζουν μέσω των συζητήσεων αυτών, δημιουργούνται καινούριες, άλλοτε μένουν ίδιες… η έκβαση δεν είναι προκαθορισμένη φυσικά… Και τέλος, βρέθηκα σε μια συνέλευση στα Εξάρχεια με ανθρώπους από διάφορες άλλες χώρες, άλλοι είχαν έρθει λόγω ενός παγκόσμιου συνεδρίου στη Νομική, άλλοι απλά για να ερευνήσουν την κατάσταση στην Ελλάδα όντας ακτιβιστές (κάποιοι ήταν από το blockupy, άλλοι από συνδικάτα, άλλοι ανένταχτοι). Όλοι με αφορμή τις πρόσφατες εξελίξεις του δημοψηφίσματος… Για πρώτη φορά είδα ανθρώπους να αναζητούν δράσεις πανευρωπαϊκής κλίμακας με αφορμή τα γεγονότα στην Ελλάδα και την άτακτη συνθηκολόγηση (η οποία φυσικά θα αποβεί εις βάρος του Ελληνικού λαού). Και με ανθρώπους (όχι απαραίτητα αριστερούς ή ακαδημαϊκούς) που συζητώ από Βρετανία και Ιρλανδία μου λένε τα ίδια… το πόσο αδίστακτη έχει γίνει η ευρωηγεσία, πώς ο νεοφιλελευθερισμός σκοτώνει δικαιώματα και ελευθερίες (βλ, this is a coup)… όλα αυτά δεν τα έκανε ο ΣΥΡΙΖΑ από μόνος του αλλά το δημοψήφισμα, δηλαδή η έκφραση του λαού που έθεσε τις πρώτες βάσεις για να δημιουργηθούν κινήματα. Και τα νέα κινήματα, πλέον, θα έχουν καθαρά ευρωκριτικό και ευρωσκεπτικιστικό χαρακτήρα όπως μπόρεσα να καταλάβω (ευτυχώς, μπας και γλυτώσουμε από τις – εξώφθαλμα πλέον – αποτυχημένες ιδεοληψίες του ευρωκομμουνισμού των ακόλουθων του αστείου Πουλατζά και του Αλτουσέρ).

      Και τώρα ερχόμαστε και στο τρίτο ζήτημα και στην καυτή πατάτα: είναι λοιπόν προτιμότερο να μείνουμε στη «δημοκρατική» Ε.Ε., παρά να απομονωθούμε; Λοιπόν, απομονωθήκαμε ήδη όντας μέλη της «δημοκρατικής» Ε.Ε. και της ευρωζώνης (αλήθεια, το καθεστώς που υποστήριξε η ΕΕ στην Ουκρανία πόσο δημοκρατικό ήταν;) Μου φαίνεται πραγματικά παράλογο ακόμα και σήμερα να συνεχίζουμε να πιστεύουμε ότι η Ε.Ε. είναι αυτή που θα μπορούσε να εγγυηθεί «δημοκρατικές ελευθερίες» στην Ελλάδα, η οποία πλέον όχι μόνο έχει μετατραπεί κανονικά σε αποικία χρέους, αλλά στοχοποιείται και ο λαός της λοιδορείται σχεδόν παντού σε όλη την Ευρωπαϊκή επικράτεια, ως τεμπέλης που του αξίζει να πεθαίνει στους δρόμους, που του αξίζουν ακόμα και πολύ χειρότερα, ενώ στις εφημερίδες κυκλοφορούν σκίτσα που παρομοιάζουν τον Έλληνα όπως ακριβώς παρομοίαζαν οι ναζιστικές φυλλάδες τον Εβραίο την εποχή του μεσοπολέμου… σε αυτήν την Ευρώπη θέλουμε να μείνουμε; Που η λέξη Έλληνας έχει καταστεί βρισιά; Και φοβόμαστε μην «απομονωθούμε μοναχοί μας;» Πόσο πιο πολύ να απομονωθούμε δηλαδή όταν δεν υπάρχει γωνιά στην Ευρώπη να σταθείς, δίχως να σε αντιμετωπίσουν ως παρία και απόβρασμα του κόσμου (απλά και μόνο επειδή γεννήθηκες σε αυτή τη χώρα); Η ενότητα και η συνεργασία προϋποθέτει και φιλία μεταξύ των λαών. Δεν μπορείς να επικαλείσαι το φόβο της απομόνωσης όταν ίχνος συμπάθειας δεν μπορείς να κερδίσεις!

      Αλλά ακόμα και να μην υπήρχαν όλα αυτά, ακόμα και αν πιστέψουμε ότι η Δύση είναι αυτή που ήταν τη δεκαετία του 50 και του 60, με τα μεγάλα κινήματα, τους αγώνες και τους διανοούμενους, ακόμα, τέλος, και αν δεν μας σιχαινόταν ολόκληρη η ήπειρος, πώς μπορούμε να επικαλούμαστε τη δημοκρατία, να μιλάμε ωραία για δημοκρατικούς χώρους, και από την άλλη να πιστεύουμε ότι υπάρχουν εξωτερικές δυνάμεις που θα μπορούσαν να εγγυηθούν έστω και ένα minimum δημοκρατικότητας για εμάς; Σε μια δημοκρατία κυρίαρχος είναι ο πολίτης, ο οποίος δεν περιμένει κανέναν σωτήρα, κανέναν διαμορφωτή και κανέναν εκπαιδευτή για να τον φέρει στον «ίσιο δρόμο». Το κάνει μόνος του, το προσπαθεί, το πετυχαίνει ή – όπως πολλές φορές μπορεί να συμβεί – αποτυγχάνει εξίσου, αναλαμβάνοντας και την ευθύνη. Ως εκ τούτου, προτιμώ να αγωνίζομαι μόνος μου, και δίχως τη «σιγουριά» της Ε.Ε. ότι θα εγγυηθεί την προστασία μου από κάποιο στρατιωτικό πραξικόπημα και εγχώριες από παθογένειες. Όταν είσαι ελεύθερος άνθρωπος, δηλαδή ικανός να σκέφτεσαι ελεύθερα και δίχως την ανάγκη κηδεμονίας, θα πρέπει να είσαι και έτοιμος να επωμιστείς τις συνέπειες των δικών σου πράξεων, θα πρέπει να είσαι και σε θέση να ρισκάρεις ακόμα και την ίδια σου τη ζωή – πόσο μάλλον την καθημερινή σου καταναλωτική θαλπωρή – αν πραγματικά θέλεις να πετύχεις λαμπρά έργα αντί να συμμετάσχεις σε στημένα τηλεπαιχνίδια. Συνεπώς, μια ελεύθερη κοινωνία δεν περιμένει ούτε σωτήρες ούτε επαναπαύεται σε εγγυητήριες δυνάμεις. Μια ελεύθερη κοινωνία δεν διστάζει να δράσει από μόνη της. Τελεία και παύλα.

      Ως εκ τούτου η ρήξη είναι μονόδρομος. Και είναι μονόδρομος γιατί έχει ήδη γίνει από την άνοιξη του 2010. Και δυστυχώς έχει γίνει εκ των έξω… όταν, δηλαδή, εδώ και πέντε χρόνια ολόκληρη η ήπειρος σε αποκαλεί τεμπέλη, διεφθαρμένο, που αξίζει να υποφέρεις, που ευχαριστιέται να σε βλέπει να μιζεριάζεις και να ματώνεις… αν αυτό δεν το λέμε ρήξη τότε μάλλον ξεχάσαμε τί σημαίνουν οι λέξεις. Και είναι μάταιο να περιμένουμε να κολλήσει το γυαλί, ενώ βρισκόμαστε σε άρνηση γιατί δεν μπορούμε να συνειδητοποιήσουμε ότι οι εποχές που ήμαστε «και πολύ in», όντας κομμάτι της ευημερούσας Δύσης έχουν παρέλθει για τα καλά, και ότι οι «καλοί μας φίλοι οι Ευρωπαίοι» μας πέταξαν στον κάδο σα στυμμένη λεμονόκουπα (μήπως τελικά δεν είναι και η πρώτη φορά;)
      http://www.respublica.gr/2015/06/column/thinking-in-dark-times/
      Και αντιθέτως για να τελειώνουμε με τους φόβους περί απομόνωσης… το grexit (και όχι το grexile που σχεδιάζει ολόκληρη η ΕΕ, ενώ εμείς σφυρίζουμε αδιάφορα ακούγοντας τις Βαρύγδουπες δηλώσεις της αληταρίας της Κουμουνδούρου) όχι μόνο θα μας αφήσει μόνους σαν την καλαμιά στον κάμπο, αλλά θα ανοίξει δίοδο ώστε κινήματα, ακτιβιστές, συνδικαλιστές, δημοκρατικοί πολίτες, όλοι αυτοί να έρθουν σε επαφή από τα κάτω, δημιουργώντας νέου είδους σχέσης μεταξύ των λαών της Ευρώπης, πάνω σε νέες βάσεις. Έτσι χτίζεται η αλληλεγγύη και η επικοινωνία των λαών όχι μέσω υπερδομών και συμμαχιών ιδιωτικών συμφερόντων… αλλά μέσω της συνεχόμενης προσπάθειας για επικοινωνία και κοινή δράση. Με άλλα λόγια, η έξοδος θα μπορούσε να ανοίξει νέους διόδους επικοινωνίας που μέχρι πιο πριν ήταν κλειστοί, ακριβώς γιατί μιλούσαν οι σειρήνες της έχθρας, του ανταγωνισμού και της αντιπαλότητας (και προς αποφυγή κάθε παρεξήγησης, με τίποτα δεν επιθυμώ κάποιο grexit υπό τους όρους των Σταλινικών απολιθωμάτων ή των ουρακοτάγκων της ΧΑ: για να εξηγούμαστε). Και τα εγχώρια κινήματα και οι συλλογικότητες πάνω απ’ όλα, θα μπορούσαν να μπουν μπροστά στην – αναγκαία πλέον – επαναδραστηριοποίησης της εγχώριας παραγωγής που οι πολιτικές του € τσάκισαν ριζικά: βλ. τους ποιοτικούς ελέγχους, τα λεγόμενα ISO, την ντόπια αγροτική κυρίως οικονομία που αναγκαζόταν να εξαρτάται από τα κονδύλια για να παράξει κάτι και όχι από τις ντόπιες ανάγκες του πληθυσμού, και το γεγονός ότι από την στιγμή που μπήκαμε στο €, το 2001, στα τρόφιμα και στα είδη πρώτης ανάγκης που υπήρχαν κουτσά στραβά από μια εγχώρια παραγωγή μπήκαν υπό περιορισμό με αποτέλεσμα να παραλύσει η εθνική οικονομία και να εξαρτόμαστε πλήρως από τις Ευρωπαϊκές αγορές σχεδόν σε όλα τα αγαθά. Δηλαδή, μας έδιναν εντολές οι Ευρωπαίοι για το τι θα παράξουμε, αλλά όχι για να καλύψουμε τις δικές μας ανάγκες κυρίως, αλλά γενικά του Ευρωπαϊκού κεφαλαίου. Αν είχαμε ας πούμε συγκριτικό πλεονέκτημα στην καλλιέργεια της ελιάς, λόγω κλίματος κ.λ.π, αναγκαζόμασταν να παράξουμε συγκεκριμένες ποσότητες, που καλύπτονταν από ευρωπαϊκά κονδύλια, ανάλογα με την ζήτηση στην Ευρωπαϊκή αγορά και όχι την εγχώρια. Αναπτύχθηκε δλδ κάτι σαν ολιγοπώλια. Αυτό κατέστρεψε την αγροτική παραγωγή γιατί έμπαιναν όρια παραγωγής έξωθεν. Αυτό ακριβώς θα μπορούσε να αναστηθεί με την έξοδο, και εδώ ο ρόλος κλειδί θα είναι αυτός των συλλογικοτήτων, να εκμεταλλευτούν αυτήν την ευκαιρία ώστε η αυτάρκεια να μην γίνει και πάλι δουλειά του κράτους και των εγχώριων ελίτ, αλλά των ίδιων των πολιτών.

      Το Grexit μπορεί να ξαναγράψει την πολιτική στην Ευρώπη (τουλάχιστον του νότου) από την αρχή. Η παραμονή στην Ε.Ε. αντιθέτως οδηγεί σε μαρασμό, ενώ η διάλυση των εθνικών ταυτοτήτων στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης καθώς και η υποστολή των σημαιών και των κοινοβουλίων σε ανάδυση εθνοφυλετικής μορφής ταύτισης, σε όξυνση του ανθελληνισμού και τέλος στην ανάδυση αντιδραστικών ακροδεξιών κινημάτων.

  6. Ο/Η dk λέει:

    συμφωνώ με τον blackboy1955…το ζήτημα όμως δεν είναι αν θα επιλέξουμε ευρώ η δραχμή..ούτως η άλλως και οι δυο επιλογές θα είναι πολύ επώδυνες και οι δυο επιλογές θα είναι σκληρά μνημόνια το θέμα είναι να επιλέξουμε τελικά σε ποιον πολίτικο γεωγραφικό χώρο θα ανήκουμε .

  7. Ο/Η george P. λέει:

    http://roarmag.org/2015/07/polanyi-progressive-critique-neoliberalism-crisis/
    ενδιαφέρουσα ανάλυση, τι λέτε;

  8. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες | ResPublica

  9. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες | Νόστιμον ήμαρ

  10. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες | Ώρα Κοινής Ανησυχίας

  11. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες… « απέραντο γαλάζιο

  12. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες… |

  13. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες | πέμπτο κύμα

  14. Ο/Η dk λέει:

    Θα διαφωνήσω με το σχόλιο του Michael Theodosiadis στο σύνολο του . Στην πρώτη παράγραφο κάνει αναφορά στο επιχείρημα που τόσο πολύ ακούγεται , ότι η κυβέρνηση πόνταρε στο δημοψήφισμα με σκοπό να βγει το ναι και να αποχώρηση με ψηλά το κεφάλι .Θα διαφωνήσω κάθετα , όλοι μέχρι τώρα οι χειρισμοί δείχνουν ξεκάθαρα πως η κυβέρνηση είχε προγραμματίσει το δημοψήφισμα εδώ καιρό με άμεσο στόχο να πλήξει τις αγορές , ώστε στην συνεχεία να παρακαλάει η Μερκελ τον Τσιπρα να μην βγει από το ευρώ .Η Μερκελ στην συνεχεία θα μας έδινε λεφτά για ανάπτυξη και ο Τσίπρας θα έσωζε την Ευρώπη από την λιτότητα . Αστεία όλα αυτα. Λέτε οι ευρωπαίοι να αφήναν τον βαρουφακη να καταστρέψει το ευρώ ? και στην τελική φάνηκε πως ήταν προετοιμασμένοι για όλα..
    Δεν νομίζω πως αν κάποιος είχε την στοιχειώδη επαφή με την πραγματικότητα πίστευε ότι το ναι θα κέρδιζε έστω και για λίγο . Εάν έχεις έστω και μικρή αντίληψη για το πώς κινούνται οι έλληνες ψηφοφόροι θα καταλάβαινες πως το όχι θα κέρδιζε πανηγυρικά . Όποιοι τάζουν αυτόν ψηφίζουν . Από τα λεφτά υπάρχουν , μέχρι το σκίσιμο τον μνημονίων. Όσους ρωτούσα πήγαιναν στο όχι (7 στους 10). Και Ειδικά ένα όχι χωρίς συνέπειες . είμαστε μανά στα ανεύθυνα όχι . Αφού συμφώνα με τον τσιπρα το όχι σήμαινε παραμονή στο ευρώ και συμφωνία εντος 48 ωρών , δηλαδή μας ζητούσε να πάρουμε ευθύνη χωρίς να ρισκάρουμε τίποτα . Στο μεγάλο όχι λοιπόν πόνταρε η κυβέρνηση με την μυστική σκέψη πως οι ευρωπαίοι θα λυγίσουν υπό το βάρος των αγορών . Και είναι ξεκάθαρο βεβαία πως συνέβη αυτό από την επικοινωνιακή πολιτική που άσκησε υπέρ του όχι . Αν ήθελε το ναι για να φύγει ηρωικά δεν θα έπαιζε το βάρη της χαρτί τον τσιπρα , που είναι πολύ συμπαθείς στον ελληνικό λάου . λοιπόν εμφάνιζε συνεχεία τον τσιπρα που επικοινωνιακά είναι πολύ κάλος και ανέβαζε το όχι ενώ τα επιχειρήματα των κυβερνητικών στρέφονταν πάντα στον τρόπο που συμπεριφέρονται οι δανειστές , στο τι θα ψηφίζει η τρεμη και ο πρετεντερης .Σε έναν ψωροσυναισθηματισμό που τόσο πολύ ελκύει τους έλληνες .καμία ουσιαστική συζήτηση για το τι διακυβεύεται με το ναι και όχι.. συνωμοτικά επιχείρημα που τόσο αρέσουν στους έλληνες ψηφοφόρους που αναζητούν από αποδιοπομπαίους τράγους που βλέπουν παντού εχθρούς και ρώσους που έρχονται να μας σώσουν από μακριά . κάναμε ένα μεγάλο λάθος το να ψηφίσουμε όχι επειδή η τρεμη ψηφίζει ναι..έτσι δεν κάνουμε πολίτη αλλά κουτσομπολιό . Γιατί στην τελική ας μην ξεχνάμε πως το όχι το στήριξαν και άλλες δύναμης …… όποτε υπάρχουν και τέτοιου είδους φαιδρα επιχειρήματα από την πλευρά του ναι για όσους ψήφισαν όχι.

    Στην δεύτερη παράγραφο ο Michael Theodosiadis κάνει αναφορά στην αναζωπύρωση των συζητήσεων που δημιουργήθηκαν μετά την αναγγελία του δημοψηφίσματος . πρέπει όμως να σταθούμε ποιο ήταν το περιεχόμενο αυτό .στο σύνολο του στρέφονταν γύρο από συνωμοσιολογικα σενάρια , όπου οι κακοί δυνάστες θέλουν να αγοράσουν τζάμπα την Ελλάδα μας .το ποσό κακοί είναι οι γερμανοί , το πώς συμπεριφέρονται τα κανάλια υπέρ του ναι … δεν θεωρώ πως αυτές οι συζητήσεις έχουν κανένα πολίτικο περιεχόμενο .Σε κανένα σημείο δεν αναπτύχτηκε κανένα όραμα για την Ελλάδα , για την δημοκρατία , καμία πρόταση εξόδου, καμία ουσιαστική ανάλυση της πραγματικότητα . και φυσικά να πούμε ένα όχι που στην ουσία δεν λέει τίποτα μόνο και μόνο να που ένα όχι βρε παΐδι μου . Ένα όχι που στην ουσία του τι ζητάει μια επιστροφή σε καταναλωτική Ελλάδα του 2000 . αυτό λοιπών είναι το όραμα για να μην κρυβόμαστε πίσω από τις αυταπάτες μας . καμία ουσία στην κουβέντα , αυτό έχω την πικρή εντύπωση πως δεν είναι δημοκρατικός διάλογος ούτε καν ένα ψήγμα προς μια πραγματική συζήτηση άλλα μια ανέξοδη ανεύθυνη πολιτικολογία με λίγο το μυστήριο της συνωμοσιολογιας . έτσι για να είμαστε και πιο ψαγμένοι … βλέποντας ψαγμένες αναλύσεις τύπου χρεοκρατια και άλλα τέτοια βίντεο που κυκλοφορούν στη διαδίκτυο και σου παρουσιάζουν την αλήθεια γι αυτό που μαστίζει τον ελληνικό λαό.
    Στην τρίτη παράγραφο ο Michael Theodosiadis κάνει αναφορά την παρηκμασμένη Ευρώπη που πλέον έχει χάσει το δημοκρατικό της κεκτημένο . Τέτοια πολλά αναφέρονται και στην καθ ημάς ανατολή όπου ο δημόσιος λόγος αναλώνεται στο επίπεδο την χουντοποιησεις της Ελλάδος . Στο ότι ζούμε κάτω από δικτατορικές κυβερνήσεις που είναι πιόνια των ξένων δυνάμεων και αλλά πολλά τέτοια . Καλό θα είναι να ξέρουμε να ορίζουμε τα πράγματα και μην έχουμε την εντύπωση πως οποιαδήποτε οικονομική πίεση ισοδύναμη με μαρασμό της ελευθερίας . έχει σημασία αυτό , πολύ μεγάλη σημασία . προφανώς και η δύση δεν είναι ένα μονόπρακτο φιλελευθέρων δυνάμεων. Ο Δυτικός πολιτισμός σχοινοβατεί από την μια σε μια κατάσταση ετερονομίας και από άλλη σε μια κατάσταση αυτονομίας . παρ όλες τις δυσκολίες ο δυτικός κόσμος έχει περίθαλψη ακόμη το κομμάτι της αυτονομίας σε όποιο σημείο και να βρίσκεται αυτό . Σε αυτό ελπίζω , ελπίζω πως η δύση θα αρχίσει να αλλάζει .Δεν πιστεύω πως πουθενά στο κόσμο αυτή την στιγμή υπάρχει κάτι τέτοιο .Και αν υπάρχει που βρίσκεται ? στην Ελλάδα ? εγώ τουλάχιστον δεν το έχω δει ακόμη …. προφανώς και δεν νομίζω πως οι φιλελεύθερες ολιγαρχίες θα γίνουν δημοκρατίες αυτόματα. αλλά τουλάχιστον στην Ευρώπη υπάρχει μια ελπίδα.
    Συμφωνώ με τον Michael Theodosiadis στη τετάρτη παράγραφο ,στην περιγραφή του δημοκρατικού ατόμου . Συμφωνώ ακόμη στο ότι πρέπει να αγωνιστούμε για την δημοκρατία και την ελευθερία , έστω και κουτσή. πρέπει να κάνουμε θυσίες και να πάρουμε πάνω μας την ευθύνη τον πράξεων .Κανένας μας δεν θα πρέπει να περιμένει σωτήρες και μεσσίες .
    πιστεύω στην αυτοδημιουργια του λάου , μόνο και μόνο τότε αλλάζουν τα πράγματα .οι κοινωνίες είναι υπεύθυνες γι αυτά που της συμβαίνουν. Η διάφορα μας βρίσκεται στο ότι εγώ εκτιμώ πως οι αλλαγές αυτές θα πραγματοποιηθούν εντός της Ευρώπης και όχι στα στενά σύνορα της Ελλάδος . Η Ελλάδα πιστεύω πως δεν έχει καμία δυνατότητα να δημιουργήσει δημοκρατικό υποκείμενο αντίθετα η Ευρώπη καλός η κακός έχει Παράδοση και κουλτούρα σε αυτό . θα συμφωνούσα και στην απομόνωση της Ελλάδος όπως την θέτει ο Michael Theodosiadis εάν αυτή σου έδινε την δυνατότητα να προχωρήσει σε κάτι δημοκρατικό αλλά αυτό όχι μόνο είναι σενάρια επιστημονικής φαντασίας είναι και καταστροφικό από οποίες όψεις και αν το δεις . Δεν χρειάζεται να είσαι οικονομολόγος για να καταλάβεις ότι μια επιστροφή στην δραχμή και με διαχείριση από το υπάρχων σύστημα θα ήταν καταστροφή .Το μνημόνιο του τσιπρα θα είναι ένα μικρό χάδι μπροστά σε αυτά που θα συμβούν .οι έλληνες έχουμε μια τάση να κινούμαστε με συναισθηματικά και ηθικολογικά κριτήρια , αδυνατώντας να σχηματίσουμε πολικό – χειραφετικο λόγο και έτσι υποστηρίζουμε το όχι γιατί η τρέμη και ο Παπανδρέου είναι υποστηριχτές του ναι . καμία ικανότητα αποδεσμεύσεις από το συναίσθημα κανένα λογικό επιχείρημα . Βεβαία στην Ελλάδα κυκλοφορούν και διαφορές απόψεις που πιστεύουν ότι με μια επιστροφή στην δραχμή θα σταματήσουμε να πληρώνουμε τα δάνεια μας στις τράπεζες , το κράτος θα σβήσει μονομερώς το εξωτερικό χρέος και αλλά τέτοια αστεία . Αδυνατούν να αντιληφθούν ότι η Ελλάδα θα παίζει με πολύ χειρότερους όρους στο ήδη καπιταλιστικό περιβάλλον, με λίγα λόγια μια επιστροφή αυτήν την στιγμή θα σημαίνει ένα πολύ πιο σκληρό φιλελευθερισμός .οι Έλληνες βεβαία έχουμε και την τάση να πιστεύουμε πως είμαστε και το κέντρο του κόσμος . Κάποια στιγμή πρέπει να αντιληφθούμε που φθάνουν τα πόδια μας και πως με μια έξοδο από το ευρώ δεν θα σημάνει και μια μη καπιταλιστική Ελλάδα .
    Ακόμη υπάρχει η πεποίθηση πως μια Ελλάδα με εθνικό νόμισμα θα είναι ανεξάρτητη και κυριαρχεί γεωπολιτικά . εδώ θα μπορούσα να επανέλθω στην ελληνική παρανοϊκή πεποίθηση για ανεξαρτησία του έθνους από τις μεγάλες κυρίαρχες δυνάμεις. Ο κόσμος μας γεωπολιτικά κατασκευάζεται από καταστάσεις ισχύος και η θέση και η δύναμη της Ελλάδος είναι συγκεκριμένη , τι άλλο να πω , ακόμη και η Αμερική πραγματοποιεί συμμαχίες ,τι ασθένεια είναι αυτή ? να ονειρευόμαστε μια κυριαρχεί Ελλάδα γεωπολιτικά. Αρκεί να ρίξουμε μια μάτια στα ανεξάρτητα χρόνια της Ελλάδος πριν το ευρώ , άσε που με μια φθηνή δραχμή θα γίνουμε ζήτουλες του ευρώ με απάνθρωπους όρους .Τέλος θα είχε ενδιαφέρον να κάνουμε μια υπόθεση για το ποιες δυνάμεις πολιτικά θα αναπτυχτούν στο εσωτερικό της χώρας σε μια άτακτη χρεοκοπία και αν το περιβάλλον στο εσωτερικό θα συνεχίσει να έχει δημοκρατικές ελευθέριες . νομίζω πως τα δεδομένα από όποια πλευρά και αν τα δούμε συνωμοτούν στο να υποστηρίξουμε μια παραμονή στην Ευρώπη.

    Ως εκ τούτου η παραμονή στην Ευρώπη αν και επώδυνη είναι επιβεβλημένη . Η νεοελληνική παράδοση είναι γεννημένη στο αν εφευρίσκει ασύμμετρες απειλές και αποδιοπομπαίους τράγους δεν έχει καμία δυνατότητα αυτονομίας Και χειραφετήσεις . Μακάρι βεβαία να πέφτω παντελώς έξω και η Ελλάδα να γίνει όχημα για δημοκρατική αλλαγή . Η ιστορία είναι όλο εκπλήξεις.
    Θα ήθελα να θέσω στο πρόταγμα το υποθετικό σενάρια επιστροφής στην δραχμή .ποιοι κατά την γνώμη τους θα εκμεταλλευτούν αυτήν την συγκυρία και με ποιες πολιτικές δυνάμεις θα μένανε πίσω να πρωτοστατήσουν στο εσωτερικό της χώρας ?υπάρχει κάτι εγχώρια , μια δύναμη που θα μπορούσε να καρποφορήσει κάτι το δημοκρατικό?
    Σας ευχαριστώ όλους εκ των προτέρων

    • Ο/Η blackboy1955 λέει:

      Συμπέρασμα: έλληνες δε μπορείτε. Υποταχθείτε.

    • Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη μας είναι να επιμένουμε να βλέπουμε την πραγματικότητα μονάχα στο πρώτο της επίπεδο, αφήνοντας πίσω ό,τι δεν συνάδει με αυτήν την οπτική ως «συνωμοσιολογικό», (ή όπως θα έλεγε και ο Διαμαντούρος) «κυριαρχία του συναισθήματος που αρέσει σε αυτόν τον λαό ο οποίος έλκεται από τέτοιου είδους ρητορείες κτλ κτλ»… σε ότι αφορά το δεύτερο… δηλαδή, «αυτός ο ανεπίδεκτης μαθήσεως λαός που αντί να ερμηνεύσει την πραγματικότητα σωστά, καταφεύγει σε συνωμοσίες και δεν τα ξέρει καλά» μήπως αυτό είναι λιγάκι ελιτίστικο; Εμείς οι σωστοί και οι άλλοι όλοι είναι ανίδεοι; Παρότι αναμφίβολα υπάρχουν ένα σωρό συνωμοσιλάγνοι που παντού βλέπουν προδότες και ανθέλληνες, αυτός ο έμμεσος αφορισμός ενός ολόκληρου λαού δε νομίζω ότι οδηγεί πουθενά αλλού εκτός από την παραδοχή της υφιστάμενης τάξης πραγμάτων ως έχει. Μήν ξεχνάμε επίσης ότι αυτού του είδους η τοποθέτηση, ο λεγόμενος «αντιλαϊκισμός» δηλαδή, δεν αποτελεί γραμμή των επαναστατών αλλά της αστικής τάξης από την πρώτη μέρα της γέννεσής της: οι θεμελιωτές του θετικιστικού πνεύματος, όπως ο Le Bon και ο Taine καθώς και ένα σωρό θετικιστές Ιταλοί, για να υπερασπιστούν την ηθική του νεωτερικού κόσμου και τη σιδηρά πειθαρχία του Χομπσιανού κράτους πάνω σε αυτό βασίστηκαν, στο ότι το συναίσθημα οδηγεί στο χάος ενώ μόνο η λογική και η απομόνωση στο ιδιωτικό πεδίο καλλιεργεί την κοινή μας λογική. Μάλιστα στους φιλελεύθερους κύκλους είναι κυρίαρχη και η άποψη που θεωρεί το Ολοκαύτωμα ως αποτέλεσμα της επίδρασης προ-νεωτερικών αντιλήψεων στο πολιτικό, της κυριαρχίας του συναισθήματος έναντι της λογικής που μας προσφέρει απλόχερα ο νεωτερικός κόσμος, πράγμα που πολύ σωστά αμφισβήτησε ο Μπάουμαν, λέγοντας ότι το Ολοκαύτωμα και οι φρικαλεότητες του ΒΠΠ δεν είχαν τη σφραγίδα κάποιας βάρβαρης προ-νεωτερικής αντίληψης, η οποία επένδυσε στη λογική της συναισθηματικής φόρτισης, αλλά αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της κληρονομιάς του νεωτερικού ανθρώπου: δίχως τις επιστήμες και την τεχνολογία δεν θα μπορούσαν αυτά τα εγκλήματα να λάβουν τέτοια χώρα. Δίχως τη θεωρία της ευγονικής δηλαδή (επιστήμες), δίχως τον κοινωνικό δαρβινισμό, δεν θα μπορούσε καμία Τελική Λύση να διεκπεραιωθεί τόσο ορθά (δίχως φυσικά αυτό να αναιρεί τον αιώνιο αντισημιτισμό που εξέθρεψε μίσος αντίστοιχα). Κι εδώ βλέπουμε ότι, όπως πολύ σωστά λες, ο δυτικός κόσμος ακροβατεί μεταξύ αυτονομίας και ετερονομίας. Όμως αυτή τη στιγμή (όπως και σε ανάλογες στιγμές της ιστορίας του) ποιό από τα δύο στοιχεία επικρατεί; Μάλλον η ετερονομία, αν κρίνουμε από τον τεχνοφασισμό των νεοφιλελεύθερων, και από την υποχώρηση των πολιτικών κινημάτων του 50 και του 70. Με άλλα λόγια, η Δύση σήμερα δεν είναι αυτή που ήταν πριν από μερικές δεκαετίες, και εκ του γεγονότος, το να την επικαλούμαστε κάθε τρεις και λίγο, επειδή εκεί βρίσκονται περισσότερα στοιχεία αυτονομίας είναι ξεκάθαρη ετερονομία, διότι είναι σα να περιμένουμε την αυτονομία να έρθει από κάπου αλλού (από εκεί, δηλαδή, που έχει ριζώσει – αν έχει) αντί να την πραγματώσουμε εμείς οι ίδιοι.

      Η αλήθεια είναι ότι οι εγχώριοι αναρχικοί και αντιφασίστες προσπάθησαν να πολεμήσουν αυτή τη λογική που μας λέει ότι για όλα μας τα δεινά φταίει η συνωμοσιολογία και ο «λαϊκισμός» (καημένε Λακλάου!!!) ακριβώς για να αντιταχθούν στο ρατσιστικό μίσος που πολλές φορές αναδύεται από αυτές τις αντιλήψεις, οι οποίες φυσικά με τίποτα δεν είναι πλειοψηφικές. Όμως αυτή η τάση ιδεολογικοποιείται και, ως εκ τούτου, μετατρέπεται σε εργαλειακή και στείρα αναπαραγωγή μιας συγκεκριμένης εμμονής που κατά βάση οδηγεί στον Πλατωνικό κομφορμισμό. Διότι αν πραγματικά είναι όλοι συνωμοσιλόγοι και ανίκανοι να σκεφτούν πολιτικά τότε εμείς ας πάψουμε να προτάσσουμε αυτο-οργάνωση, ας μην καθόμαστε να χαλάμε τη ζαχαρένια μας να μιλάμε για άμεση δημοκρατία και αυτοθέσμιση. Ας ορίσουμε έναν κηδεμόνα να παίρνει αυτός αποφάσεις και ας μείνει ο «αμόρφωτος όχλος» εκτός του πολιτικού πεδίου. Διότι στην τελική αυτού του είδους οι τοποθετήσεις «ο λαός είναι χάλια» εκεί μας πάνε: «με τέτοιον λαό που έχουμε, άστο καλύτερα». Επίσης, ποιός μας λέει ότι σε μια άμεση δημοκρατία δεν θα υπάρξουν και «ψεκασμένοι», ότι όλες οι αποφάσεις θα είναι προοδευτικές και φιλελεύθερες; Μια άμεση δημοκρατία μπορεί να έχει και συντηρητικές συνδηλώσεις. Το αντέχουμε; Εγώ στα λόγια του Βανεγκέμ, «σεβασμός σε όλες τις απόψεις, ακόμα και συντηρητικές ή και φασιστικές, αλλά καμία ανοχή σε φασιστικές δράσεις» ναι το αντέχω. Διότι όπως είπα και πιο πάνω, από το να έχω εγγυητή το φιλελεύθερο κράτος, που θα εκσυγχρονίσει αυτούς τους «χωριάτες» που «δεν ξέρουν από φιλελευθερισμό» κι έτσι θα σωθεί η οικουμένη από το μίσος, προτιμώ να αγωνίζομαι μόνος μου στο πολιτικό σώμα προκειμένου να μετασχηματίσω τις τάσεις που πιστεύω ότι δεν με εκφράζουν. Τώρα αν στόχος μας είναι να καθόμαστε μέρα νύχτα να κράζουμε αυτόν τον «άθλιο λαό» που «δεν έχει όραμα και σκέφτεται μόνο την πάρτη του και το πώς θα γυρίσει στο 2000» χρησιμοποιώντας τα όλα αυτά ως μόνιμες δικαιολογίες για την αποστασιοποίησή μας – «να δεν φταίμε εμείς, η κοινωνία είναι βόθρος» – καλύτερα να μη μιλάμε για αυτοοργάνωση. Ας ταμπουρωθούμε σε ένα στέκι και ας κράζουμε μέρα νύχτα όλους τους άλλους ως «μικροαστούς» επειδή δε συμφωνούν μαζί μας. Ή ας το παίξουμε οι πεφωτισμένες πρωτοπορίες που θα οδηγήσουν νομοτελειακά την κοινωνία στη σωτηρία αντί να κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας μιλώντας για δημοκρατία και αυτοθέσμιση. Δεν αντιλέγω ότι η επιστροφή στο καταναλωτικό όνειρο είναι καθηλωμένη στο σκεπτικό αρκετών ψηφοφόρων του ΟΧΙ. Και φυσικά ποτέ δεν είπα ότι υπάρχει κάπου κάποια κινηματάρα και με το που θα σκάσει μύτη η δραχμή αυτόματα θα βγουν όλες οι συλλογικότητες και φύγαμε για άμεση δημοκρατία. Η αντίληψη όμως ότι «να αυτός ο λαός έλκεται από συναισθηματισμό και απλά και μόνο επιθυμεί επιστροφή στις προμνημονιακές δόξες» καταντά στο τέλος ανυπόφορη, σα να πρόκειται για ουσιοκρατική εμμονή, του τύπου «αυτός είναι ο λαός και δεν αλλάζει», μια λογική αποστασιοποίησης και μόνιμου αρνητισμού. Σαφέστατα, με ένα δημοψήφισμα και μόνο δεν θα υπάρξει καμία διαδικασία μεταστροφής, ποτέ και πουθενά. Η επικράτηση του ΟΧΙ δεν θα πρέπει ούτε να αποθεώνεται αλλά ούτε και να υποτιμάται (εδώ ένα πολύ καλό άρθρο http://www.autonomias.net/2015/07/to.html ). Για την μεταστροφή που επιθυμούμε, για την απόρριψη της καταναλωτικής κουλτούρας, απαιτείται κινητοποίηση σε επίπεδο δημόσιου πεδίου, όχι πρωτοπορίας (το ξεκαθαρίζω αυτό για αποφυγή παρεξηγήσεων). Απαιτείται επαναδραστηριοποίηση της πολιτικής φαντασίας, η οποία δεν χρειάζεται κανέναν σωτήρα ή σωσία (τους οποίους πολύ καλά λες δεν θέλεις), αλλά ιδέες, συζητήσεις, ενδιαφέρον, και φυσικά κινητοποίηση του κόσμου. Χρειάζονται πρωτοβουλίες και παρεμβάσεις (και ξεκαθαρίζω, πρωτοβουλία δε συνεπάγεται και καθοδήγηση, μήτε παρέμβαση σημαίνει κατήχηση. Είναι δύο τελείως διαφορετικά πράγματα).

      Σαφέστατα και υπάρχει ένα κομμάτι του πληθυσμού που έλκεται από συνωμοσιολογικά σενάρια, αλλά το να θεωρούμε συνωμοσία κάθε τι που προσπαθεί να δει την πραγματικότητα πίσω από το πρώτο επίπεδο είναι εξίσου προβληματικό. Διότι όλη αυτή η μυωπική οπτική στην τελική μας οδηγεί σε συμπεράσματα του τύπου «εφόσον αυτό έχουμε, τότε αυτό είναι και το σωστό». Δηλαδή, «εφόσον οι πολιτικοί μας λένε ότι το μνημόνιο είναι η μόνη λύση, ενώ η άλλη είναι τύπου debtocracy και ανορθολογισμός» (παρεμπιπτόντως, και από το debtocracy και από δεξιές κατευθύνσεις ακόμα, δηλαδή ακόμα και από λάθος αφετηρίες μπορεί κανείς να οδηγηθεί σε σωστά συμπεράσματα). Είναι ιδεοληψία να ταυτίζουμε, όμως, κάθε ευρωσκεπτικιστική τάση με τη γραμμή της Αριστερής Πλατφόρμας ή την ακροδεξιά, επειδή δεν μας ακούγεται και τόσο ορθολογική (όπως δηλαδή θέλαμε εμείς να πιστέψουμε ότι είναι το «ορθολογικό»). Άλλωστε ο Μακιαβέλλι και τόσοι άλλοι στοχαστές (ναι και ο Μαρξ ήταν μέσα σε αυτούς) που μιλούσαν συνεχώς για ίντριγκες, ήξεραν πολύ καλά τί έλεγαν την εποχή εκείνη, είχαν γνώση ότι και οι συνωμοσίες και η τάση για ανέλιξη στην εξουσία υπάρχουν και δεν είναι απλά μια φαντασίωση πέντε γραφικών (μιλάμε για τους πιο αναγνωρισμένους θεωρητικούς της πολιτικής επιστήμης, νομίζω καταλαβαίνουμε τί πραγματικά σημαίνει αυτό). Τώρα αν ο άλλος φαντάζεται ότι πίσω απ’ όλα κρύβεται μια μυστική συνωμοσία Εβραίων που στόχο έχει να αφανίσει τους Έλληνες γιατί στο Αιγαίο κρύβουμε πετρέλαιο και μας ψεκάζουν για να είμαστε μέρα νύχτα κοτόπουλα… εντάξει τί να πούμε; Να τους πάρουμε έναν έναν και να τους κάνουμε κατήχηση; Εγώ πάντως, όπως λέει και ο Λας, θεωρώ ότι η πληροφορία, αυτή δηλαδή που λείπει από κάποιους ανθρώπους (όχι απαραίτητα από τους συνωμοσιολόγους μόνο, αλλά και από τους φιλελεύθερους, και από εμάς τους ίδιους) διαδίδεται καλύτερα μέσα από τον διάλογο και την καθημερινή επαφή, όχι μέσα από ιδεολογικοποιημένες αναρτήσεις στο indymedia ή στον ξύλινο λόγο των στεκιών.

      Τέλος, να ξεκαθαρίσω ότι η «εθνική ανεξαρτησία» βεβαίως και δεν μου λέει τίποτα. Διότι η πολιτική ελευθερία δεν είναι απόλυτα συνυφασμένη με την γεωπολιτική: πχ, η Βόρεια Κορέα είναι έθνος ανεξάρτητο ναί ή όχι; Ωστόσο που ζει κανείς πιο ελεύθερα, στο προτεκτοράτο την Ελλάδα ή εκεί; Νομίζω η απάντηση είναι ξεκάθαρη. Εγώ, όμως, δεν έθεσα ποτέ το ζήτημα της εθνικής ανεξαρτησίας ως αυτοσκοπό. Απεναντίας, μιλάω για πολιτική. Είναι απαραίτητο να αποδεσμευτεί μια χώρα από την υπερεξουσία μιας άλλης υπερδομής, ώστε να μπορέσει να εφαρμόσει κάποιες πολιτικές που η ίδια ως πολιτικό σώμα επιθυμεί. Αυτό όμως δεν πρέπει να το συγχέουμε με τον εθνικιστικό λόγο της αριστεράς και της δεξιάς, διότι αυτό που τίθεται ως πυρήνας μιας πολιτικά ανεξάρτητης χώρας δεν είναι απλά και μόνο ο γεωπολιτικός παράγοντας αλλά το συνολικό καθεστώς που θα επιλέξουν οι πολίτες, να είναι ανοιχτό και συμμετοχικό (γι’ αυτό και μιλάμε για πολιτική ανεξαρτησία, διότι ως έννοια είναι πιο συνολική: εμπεριέχει το γεωστρατηγικό αναμφισβήτητα, αλλά δεν παραγκωνίζει το κοινωνικό, το πολιτικό, το οικονομικό κτλ… δηλαδή τί να την κάνω την γεωπολιτική ελευθερία αν οι ταξικές ανισότητες είναι τύπου Μπαγκλαντές και οι ελευθερίες μου σαν αυτές στην Καμπότζη της εποχής του Πολ Ποτ;). Σαφέστατα εδώ υπάρχει ακόμα το εθνικό στοιχείο. Και δεν μπορούμε να το αγνοήσουμε για δυο λόγους: δεν μπορούμε να περιμένουμε πότε θα ωριμάσουν οι συνθήκες ώστε οι Γερμανοί να αλλάξουν στάση και να καταλάβουν ότι η Μέρκελ που ψήφιζαν τόσα χρόνια είναι λάθος. Μήτε τα έθνη-κράτη έχουν εξαφανιστεί πλήρως και φυσικά ουδεμία πολιτική ωρίμανση δεν βλέπουμε για το ξεπέρασμα αυτού του θεσμού από τους ίδιους τους πολίτες. Μακροχρόνια κι εγώ θα ήθελα να δω το έθνος-κράτος να χάνει τον ρόλο του, και να αντικαθίσταται από τους δημοτικά συμβούλια αποφάσεων (και όχι τις αγορές, το τονίζω αυτό, για να μην μπερδεύουμε το ξεπέρασμα των εθνών-κρατών στα πλαίσια της δημοτοπίας σε σύγκριση με το ίδιο που προτάσει η ιδεολογία του global village, που δυστυχώς το συμμερίζονται και πολλοί αναρχικοί, λόγω ιδεολογικοποίησης του διεθνισμού). Εφόσον όμως κάτι τέτοιο δεν φαίνεται να πραγματοποιείται, τότε μπορούμε έστω και σ’ αυτά τα πλαίσια να χαράξουμε μια πορεία ανεξαρτητοποίησης, με στόχο όμως τη δημοτοπία και τις τοπικές εξουσίες; Νομίζω αν πραγματικά θέλουμε να κάνουμε κάτι, μπορούμε έστω και αυτό να σκεφτούμε. Και στη συνέχεια το πολιτικό σώμα αποφασίζει από μόνο του πώς θα διαμορφώσει συμμαχίες και με ποιές δυνάμεις.

      Εν ολίγοις, όπως είπα και πιο πάνω ένα δημοψήφισμα ανοίγει συζητήσεις… αμέσως πλάκωσαν και τα σχόλια με αφορμή το άρθρο για το δημοψήφισμα!

  15. Ο/Η blackboy1955 λέει:

    Αφού δε θα γλυτώσουμε απ’ τη λιτότητα, γιατί ν’ αποχωρήσουμε απ’ την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ);

    1ον διότι μόνο έτσι θα μείνει ανοιχτός ο δρόμος προς τη δημοκρατία.

    Αποχωρώντας από ΕΕ:

    2ον Δεν θα πληρώνουμε το εξωτερικό χρέος. Μονομερής παύση πληρωμών για δέκα χρόνια και βλέπουμε. Ουκ αν λάβεις παρά του μη έχοντος. Όταν θάχουμε το συζητάμε το τι και το πώς.

    3ον. Δεν θα μας υποδεικνύουν οι Ευρωπαϊκοί θεσμοί τι και πώς θα παράγουμε. Δε χρειαζόμαστε τα κεφάλαιά τους και το ευρώ τους. Μπορούμε και μόνοι μας. Αρκεί να συνεννοηθούμε ( = δημοκρατία). Ανάπτυξη ποιοτικής και βιολογικής γεωργίας. Δεν χρειάζονται τεράστιες επενδύσεις (οι οποίες συνήθως καταστρέφουν το περιβάλλον). Τουριστικός τομέας. Ήπια ανάπτυξη με πρώτη προτεραιότητα το περιβάλλον. Π.χ. Ανάπτυξη ακτοπλοίας ώστε να μην κοστίζει να πάς στη Νάξο όσο το να μείνεις στο νησί 4 μέρες. Να πάψει η αλόγιστη οικιστική ανάπτυξη (βλέπε το αίσχος στη Μύκονο και τη Σαντορίνη). Βιομηχανικός τομέας. Ανάπτυξη τομέων με μικρή ανάγκη για κεφάλαια (π.χ. κατασκευή ποδηλάτων, παραγωγή καύσιμου υδρογόνου μετά από ηλεκτρόλυση)

    4ον. Δε θα μας υποδεικνύουν οι Ευρωπαίοι τι, ποιον, πόσο και πότε θα φορολογούμε (π.χ. ζητούν να φορολογηθούν οι φτωχοί αγρότες, να μην υπάρχει αφορολόγητο ούτε στο εισόδημα ούτε στη περιουσία!!!, ζητούν να μην επιβληθεί φόρος αλληλεγγύης 8% στα εισοδήματα άνω των 500.000 €). Θα φορολογήσουμε τις περιουσίες που υπάρχουν εντός της χώρας με αφορολόγητο όριο (ακίνητα προσώπων + τραπεζικές καταθέσεις + ομόλογα + μετοχές + ακίνητα μη εισηγμένων εταιριών).

    5ον. Κάθε τραπεζικό έμβασμα προς το εξωτερικό θα φορολογείται έξτρα με ένα 10% (εκτός απ’ τα πρώτα 15.000 € κατ’ έτος) εξαιρούνται οι λόγοι υγείας.

    6ον. Υψηλοί δασμολογικοί φόροι στις εισαγωγές μη αναγκαίων εμπορευμάτων (π.χ. καινούρια αυτοκίνητα).

    Απ’ τη λιτότητα θα ΕΞΑΙΡΕΘΟΥΝ (πάντα κάτω από αυστηρό έλεγχο) α. ο τομέας της υγείας και της παιδείας ως προς την υλικοτεχνική υποδομή β. οι κατώτεροι μισθοί και οι κατώτερες συντάξεις με στόχο κανείς μετά από 10 χρόνια να μην βρίσκεται κάτω απ’ το 60% του κατα κεφαλήν εισοδήματος της χώρα.

    Υ.Γ. Γι’ αυτούς που υποστηρίζουν ότι θα μας αγοράσουν όσοι έβγαλαν τα ευρώ τους έξω: Τι θα βρουν ν’ αγοράσουν όσοι έβγαλαν έξω τα λεφτά τους αν κανείς δεν έχει απόλυτη ανάγκη να πουλήσει;
    https://diastavrumenapira.wordpress.com/2015/08/11/%CE%B1%CF%86%CE%BF%CF%8D-%CE%B4%CE%B5-%CE%B8%CE%B1-%CE%B3%CE%BB%CF%85%CF%84%CF%8E%CF%83%CE%BF%CF%85%CE%BC%CE%B5-%CE%B1%CF%80-%CF%84%CE%B7-%CE%BB%CE%B9%CF%84%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1-%CE%B3/

  16. Ο/Η blackboy1955 λέει:

    το ΟΧΙ στο δημοψήφισμα ήταν ΟΧΙ στη λιτότητα για τους πολλούς. Δεν ήταν ΝΑΙ στη δραχμή.
    Αφού ο Τσίπρας δεν μπορούσε να έχει και τα δύο για μας έπρεπε να μας ξαναρωτήσει είτε με εκλογές είτε με νέο δημοψήφισμα. Τι δεν καταλαβαίνεις;

    Να σου πω εγώ τι καταλαβαίνεις εσύ και τι αρνείται ν’ αποδεχθεί το δικό μου το χαζό κεφάλι : ο πρωθυπουργός στη χώρα μας (τώρα τυχαίνει νάναι ο Τσίπρας) είναι το μεγάλο αφεντικό. Έχει το τελευταίο και αποφασιστικό λόγο.

  17. Ο/Η Δρ. Γιώργος Δαρεμάς λέει:

    Μια γενική παρατήρηση τώρα που έχουν καταλαγιάσει οι συζητήσεις γύρω από το δημοψήφισμα. Το άρθρο επισημαίνει σωστά την τεράστια πολιτικοσυμβολική σημασία που έχει η συγκρότηση δημοσίου διαλόγου με αφορμή ένα δημοψήφισμα. Εν μέρει αυτό επιτεύχθηκε στην Ελλάδα έστω και στρεβλά. Ανέδειξε όμως και ένα δομικό πρόβλημα που υποτείνει σχεδόν κάθε διαλογική διαδικασία που λαμβάνει χώρα στη χώρα μας, στο παρελθόν και σήμερα. Την παντελή έλλειψη κοινωνικών νορμών έλλογου διαλόγου (το ζήτημα της παιδείας που θέτει ως προαπαιτούμενο μιας αυτόνομης κοινωνίας ο ΚΚ.). Κάθε πολιτικός διάλογος μέσα σε ένα δημοκρατικά οργανωμένο σώμα διεξάγεται προκειμένου να ληφθεί μια απόφαση αναφορικά με μια κοινή υπόθεση, και υποθέτει την ικανότητα των μετεχόντων να μετακινούνται από τις θέσεις τους λόγω της επίδρασης των επιχειρημάτων που εκφέρονται και της κριτικής που τους ασκούνται. (Η δύναμη της πειθούς και όχι η βία όπως λέει ο Μπούκτσιν ό,τι πρυτάνευε στην αρχαία δημοκρατία). Ουσιαστικά για να ληφθεί η όποια απόφαση πρέπει να σχηματιστεί συναίνεση γύρω από αυτήν (και ηθικοπολιτική δέσμευση των μειοψηφούντων σε αυτήν). Η συναίνεση όμως είναι μια καταραμένη έννοια ως τέτοια στην Ελληνική πολιτική σκηνή (δεν αναφέρομαι σε χαλκευμένη συναίνεση ή σε εξαναγκασμένη συναίνεση που απαιτούν όμως την έλλογη ανάλυση γιατί είναι τέτοιες και όχι να λαμβάνονται ως αυτονόητα υπαρκτές).Δεν μπορώ να αναφερθώ στις αιτίες και τους λόγους της έλλειψης γνώσης, σεβασμού και ύπαρξης των κανόνων διεξαγωγής διαβουλεύσεων εδώ, Αξίζει όμως να προβληματιστεί ο κάθε δημοκράτης αν μπορεί να υπάρξει η όποια μορφή δημοκρατίας άνευ της θεμελίωσης δεσμευτικών διαλογικών νορμών στις διάφορες δημόσιες σφαίρες αλλά και ως πολιτισμικές εγγραφές ένδοθεν της ποικιλίας των υποκειμενικοτήτων που εκδηλώνονται στον κοινωνικό βίο. Διαβάζοντας τον παραπάνω ‘διάλογο’ μεταξύ των σχολιαστών αποκόμισα την εντύπωση ότι διαμοιράζονται μια παραπλήσια έλλειψη νορμών (παρότι κρατήθηκε ένας τύπος ευγένειας) καθότι κανείς δεν μετατοπίστηκε από το πλέγμα ιδεών από το οποίο εμφορείται. Ως εάν ο καθένας να διατηρεί μια ιδιοκτησιακή αντίληψη της άποψης του που την σφικταγκαλιάζει μη τυχόν και του ξεγλυστρήσει. Στη βάση αυτής της αντίληψης βρίσκεται μια κοινωνικοπολιτισμική δομή «ανταγωνιστικού ατομικισμού» που συνιστά και το πραγματικό υπόστρωμα του ‘καταναλωτισμού’ που αναφέρθηκε αρκετές φορές ως εξηγητικό αίτιο της πολιτικής επιλογής στο δημοψήφισμα. Αυτός ο ‘ατομικισμός’ αχνοφεγγίζει και στην τοποθέτηση του ‘αναρχικού’ συνεντευκτή στον Καστοριάδη όπου εγκαλείται από τον ΚΚ ό,τι συλλαμβάνει την αυτονομία ατομοκεντρικά. Επειδή ο ατομοκεντρισμός διαπερνάει τις σύγχρονες προσλήψεις της αυτονομίας θα άξιζε να αναρωτηθεί κανείς μαζί με τον Κ. αν η κοινωνική/συλλογική αυτονομία δεν είναι παρά ο αναγκαίος όρος δυνατότητας του να υπάρξει ‘ατομική αυτονομία’, ερώτημα σύστοιχο με αυτό της κλασικής και νεότερης πολιτικής σκέψης ‘αν μπορεί να υπάρξει ελεύθερος άνθρωπος μέσα σε μια κοινωνία δούλων;’.

  18. Παράθεμα: Αριστερός σουρεαλισμός, ή αλλιώς πώς διαιωνίζουμε τις ιδεολογικές μας αυταπάτες | ellogos.net

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s